Dikkat: Büromuz adına ödeme isteyen SMS, WhatsApp ve aramalara itibar etmeyiniz. Ayrıntılar

Yağma Suçunda Malın Değerinin Azlığı İndirimi (TCK 150/2)

Av. Emrah KaratayGüncelleme: 7 Kasım 2026Okuma süresi: 8 dakika

Yağma, Türk Ceza Kanunu’nda ağır cezalarla karşılanan bir suçtur. Temel hâli için bile altı yıldan on yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür. Bu nedenle mağdurdan zorla alınan şey küçük bir para veya düşük değerli bir eşya olduğunda, verilecek cezanın fiilin ağırlığıyla orantılı olup olmadığı sorusu gündeme gelir. TCK 150/2, bu orantısızlığı gidermek için malın değerinin azlığı nedeniyle cezada indirim yapılmasını öngörür.

KISA CEVAP

  • Yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilebilir (TCK 150/2).
  • İndirim, malın suç tarihindeki değeri esas alınarak değerlendirilir.
  • Kanunda değer azlığı için sabit bir tutar belirlenmemiştir; değerlendirme somut olaya göre yapılır.
  • Hırsızlıktan farklı olarak yağmada değer azlığı nedeniyle ceza vermekten vazgeçilemez; yalnızca indirim yapılır.
  • Kişinin hukuki bir ilişkiye dayanan alacağını tahsil için tehdit veya cebir kullanması hâlinde yağma değil, tehdit veya kasten yaralama hükümleri uygulanır (TCK 150/1).
  • Yargıtay, 15 TL’nin yağmalandığı olayda değer azlığı indirimi uygulanmamasını bozma sebebi saymıştır.

Kanun metni

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 150

(1) Kişinin bir hukuki ilişkiye dayanan alacağını tahsil amacıyla tehdit veya cebir kullanması halinde, ancak tehdit veya kasten yaralama suçuna ilişkin hükümler uygulanır. (2) Yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle, verilecek ceza üçte birden yarıya kadar indirilebilir.

Değer azlığı indiriminin şartları

Değer Azlığı: Yağma ve Hırsızlık bilgi grafiği

Malın değeri. İndirim, yağmaya konu malın ekonomik değerinin az olmasına bağlıdır. Kanun koyucu bir tutar belirlememiştir. Mahkeme, malın suç tarihindeki değerini, gerektiğinde bilirkişi incelemesiyle tespit eder ve bu değerin az olup olmadığını takdir eder.

Değerlendirme ölçütü. Değer azlığı, malın ekonomik değerine göre belirlenir. Kararda bu değerin nasıl tespit edildiği ve neden az kabul edilip edilmediği gerekçelendirilmelidir.

Fiilî olarak alınan mal. Değerlendirmede failin almayı amaçladığı değil, fiilen elde ettiği veya almaya teşebbüs ettiği malın değeri esas alınır. Mağdurun üzerinde bulunan malın tamamının değil, yağmanın konusu olan malın değeri önemlidir.

İndirim oranı. İndirim oranı üçte birden yarıya kadardır. Mahkeme, malın değerine göre bu aralıkta bir oran belirler ve gerekçesini gösterir.

İndirimin ceza hesabındaki yeri

TCK 150/2, maddenin başlığından da anlaşılacağı gibi “daha az cezayı gerektiren hâl” niteliğindedir. TCK 61/4’e göre bir suçun temel şekline göre daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli hâller birlikte gerçekleşirse, temel cezada önce artırma, sonra indirme yapılır. Bu nedenle nitelikli yağmada önce TCK 149’daki ceza aralığı esas alınır, ardından değer azlığı indirimi uygulanır. Teşebbüs, iştirak, zincirleme suç, haksız tahrik, yaş küçüklüğü, etkin pişmanlık ve takdiri indirim gibi nedenler ise TCK 61/5 uyarınca bu aşamadan sonra sırasıyla değerlendirilir.

Hesaplama sırası sonucu doğrudan etkiler. Değer azlığı indirimi temel ceza üzerinden yapıldığı için, sonraki indirimlerin tamamı daha düşük bir rakam üzerinden hesaplanır.

Hesaplama örnekleri

Örnek 1: Temel yağma. Fail, mağduru bıçak göstermeden yalnızca dövmekle tehdit ederek cebindeki 50 TL’yi alır. Temel ceza alt sınırdan altı yıl belirlenir. Mahkeme TCK 150/2 uyarınca yarı oranında indirim yaparsa ceza üç yıla iner. TCK 62 uyarınca altıda bir takdiri indirimle sonuç ceza iki yıl altı ay olur.

Örnek 2: Nitelikli yağma. Aynı olay gece vakti işlenmişse TCK 149/1-h uygulanır ve temel ceza on yıldan başlar. Yarı oranında değer azlığı indirimiyle beş yıla, takdiri indirimle dört yıl iki aya iner.

Örnek 3: Etkin pişmanlıkla birlikte. Örnek 1’deki fail, kovuşturma başlamadan önce pişmanlık göstererek 50 TL’yi mağdura iade ederse TCK 168/3 uygulanır. Bu hükme göre yağma suçunda kovuşturma başlamadan önce gösterilen etkin pişmanlıkta cezanın yarısına kadarı indirilir. Üç yıllık ceza bu indirimle bir yıl altı aya, takdiri indirimle bir yıl üç aya iner. Sonuç ceza iki yılın altında kaldığı için, diğer şartlar da varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılması (CMK 231) veya cezanın ertelenmesi (TCK 51) tartışılabilir hâle gelir.

Bu örnekler, değer azlığı indirimiyle etkin pişmanlığın birlikte ele alınmasının sonuç cezayı ne ölçüde değiştirebileceğini gösterir. Kovuşturma başladıktan sonra hüküm verilmeden önce gösterilen etkin pişmanlıkta ise indirim üçte birine kadardır (TCK 168/3). Zararın kısmen giderilmesi hâlinde etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için mağdurun rızası ayrıca aranır (TCK 168/4).

Malın değeri nasıl ispat edilir?

Değer azlığı savunmasında en sık karşılaşılan sorun, malın değerinin dosyada tespit edilmemiş olmasıdır. Para söz konusuysa tutar mağdurun ve tanıkların beyanlarıyla belirlenir. Eşya söz konusuysa şu yollar kullanılır:

  • Malın ele geçirildiği durumlarda kolluk tarafından düzenlenen teslim tutanağı ve fotoğraflar,
  • Malın marka, model ve kullanım süresine göre bilirkişi tarafından suç tarihindeki piyasa değerinin belirlenmesi,
  • Mağdurun ibraz ettiği fatura veya satın alma belgesi,
  • Benzer ikinci el ürünlerin suç tarihindeki satış ilanları.

Mahkeme bilirkişi incelemesi yaptırmadan malın değerini kendi takdiriyle belirleyebilir; ancak bu durumda değerlendirmesini gerekçede açıklaması gerekir. Mağdurun “telefonum çok değerliydi” şeklindeki genel beyanı, değer tespiti için tek başına yeterli kabul edilmemelidir. Savunma, malın değerine ilişkin araştırma yapılmasını kovuşturma aşamasında açıkça talep etmeli; talep reddedilirse bu durum istinaf dilekçesinde ayrıca gösterilmelidir.

Nitelikli yağma ve teşebbüs bakımından

TCK 150/2, yağma suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığını düzenlediğinden, uygulamada TCK 149’daki nitelikli yağma hâllerinde de bu indirimin değerlendirildiği görülmektedir. Silahla veya birden fazla kişiyle birlikte işlenen bir yağmada da alınan malın değeri az ise indirim gündeme gelebilir. Suçun teşebbüs aşamasında kalması hâlinde ise teşebbüs indirimi ile değer azlığı indirimi ayrı ayrı uygulanır.

TCK 150/1: Alacağın zorla tahsili

Maddenin birinci fıkrası, değer azlığından farklı bir hâli düzenler. Kişi hukuki bir ilişkiye dayanan alacağını tahsil etmek için tehdit veya cebir kullanırsa yağma hükümleri uygulanmaz; yalnızca tehdit veya kasten yaralama suçlarından ceza verilir. Bu ayrım ceza miktarını büyük ölçüde değiştirir: Altı yıldan başlayan yağma cezası yerine, basit tehditte altı aydan iki yıla kadar hapis cezası söz konusu olur.

Bu fıkranın uygulanması için alacağın hukuken geçerli bir ilişkiye dayanması gerekir. Kira bedeli, satış bedeli, ödünç para veya iş ücreti gibi alacaklar bu kapsama girer. Hukuk düzeninin korumadığı ilişkilerden doğan “alacaklar” ise kapsam dışındadır. Kumar ve bahis borçları dava edilemez (TBK 604); uyuşturucu satışından doğan bedel veya fuhuş karşılığı istenen para da hukuki bir ilişkiye dayanmaz. Bu tür bir paranın zorla alınması yağma olarak değerlendirilir. Fail, alacağından fazlasını zorla alırsa, fazla kısım bakımından yağma tartışılır.

Hırsızlıktaki değer azlığından farkı

TCK 145, hırsızlık suçunun konusunu oluşturan malın değerinin azlığı nedeniyle cezada indirim yapılabileceği gibi, suçun işleniş şekli ve özellikleri dikkate alınarak ceza vermekten de vazgeçilebileceğini düzenler. Yağma suçunda ise kanun yalnızca indirim imkânı tanır. Yağmada cebir veya tehdit unsuru bulunduğundan, mağdurun kişi hürriyeti ve vücut bütünlüğü de saldırıya uğramaktadır. Bu nedenle değer ne kadar az olursa olsun ceza vermekten vazgeçilemez. Yağma suçunun genel hükümleri için Yağma (Gasp) Suçu ve Cezası (TCK 148-149): Nitelikli Yağma ve Hırsızlık Farkı yazımıza bakılabilir.

Usul bilgileri

  • Görevli mahkeme: Yağma suçunun cezası on yılı aşabildiğinden, temel ve nitelikli hâller ağır ceza mahkemesinde görülür.
  • Şikâyet ve uzlaştırma: Yağma şikâyete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamında sayılmamıştır. Mağdurun şikâyetinden vazgeçmesi davayı düşürmez; ancak zararın giderilmesi etkin pişmanlık bakımından önem taşır.
  • Zamanaşımı: Temel yağmada üst sınır on yıl olduğundan dava zamanaşımı on beş yıldır (TCK 66/1-d). Nitelikli yağmada da üst sınır on beş yıl olduğundan süre on beş yıldır.
  • Kanun yolu: Değer azlığı indiriminin uygulanmaması veya oranının gerekçesiz belirlenmesi istinaf ve temyiz sebebi olarak ileri sürülebilir. Aşağıdaki karar, Yargıtay’ın bu konuyu denetlediğini gösterir.

Yargıtay kararı

Yargıtay 6. Ceza Dairesi, 15 TL paranın zorla alındığı bir olayda değer azlığı indirimi uygulanmadan kurulan hükmü bozmuştur. Daire, önce maddenin metnini ve gerekçesini aktarmış, ardından şu değerlendirmeyi yapmıştır:

Yargıtay 6. Ceza Dairesi, 16.01.2024 tarihli, E. 2022/4068, K. 2024/569 sayılı kararı

Mağdura ait 15,00 TL paranın yağma suçuna konu olduğu olayda değer azlığı indirimi uygulanmaması nedeniyle hukuka aykırılık bulunmuştur.

Daire, sanığın eyleminin sabit olduğunu ve hükmün bu yönüyle hukuka uygun olduğunu kabul etmiştir. Bozma yalnızca cezanın belirlenmesine ilişkindir. Kanun “indirilebilir” ifadesini kullansa da, değerin açıkça az olduğu bir olayda indirim yapılmaması Yargıtay denetiminde hukuka aykırı bulunmuştur.

Sıkça sorulan sorular

Değer azlığı için belirli bir tutar sınırı var mıdır?
Hayır. Kanunda sabit bir tutar yoktur. Mahkeme malın suç tarihindeki değerini ve olayın özelliklerini değerlendirerek karar verir.

Cep telefonunun yağmalanması değer azlığı kapsamına girer mi?
Bu, telefonun suç tarihindeki değerine bağlıdır. Yüksek değerli bir telefon bakımından indirim uygulanmayabilir; eski ve değeri düşük bir cihazda ise indirim tartışılabilir.

Değer azlığı indirimi hapis cezasını adli para cezasına çevirmeye yeter mi?
Yağmanın ceza aralığı yüksek olduğundan, indirim yapılsa bile çoğu durumda sonuç ceza kısa süreli hapis cezası sınırının üzerinde kalır. Bu nedenle seçenek yaptırımlara çevirme genellikle mümkün olmaz.

Senet imzalatılarak işlenen yağmada değer azlığı indirimi uygulanır mı?
TCK 148/2, mağdura borç altına sokan bir senet imzalatılmasını da yağma sayar. Bu durumda değer azlığı, senette yazılı borç tutarına göre değerlendirilir. Senet bedeli düşükse indirim tartışılabilir; yüksek bir bedel için indirim uygulanmaz.

Mağdurun malı geri alması indirimi etkiler mi?
Malın geri alınması değer azlığı indirimini doğrudan etkilemez; değer azlığı, yağmaya konu malın değerine bakılarak belirlenir. Ancak malın failin kendi iradesiyle iade edilmesi TCK 168/3 kapsamında etkin pişmanlık indirimi sağlayabilir.

Alacağını zorla tahsil eden kişi yağmadan mı yargılanır?
Hayır. TCK 150/1 uyarınca hukuki bir ilişkiye dayanan alacağın tehdit veya cebirle tahsil edilmesi hâlinde yalnızca tehdit veya kasten yaralama hükümleri uygulanır. Alacağın gerçekten var olduğunun ve hukuki bir ilişkiye dayandığının ispatı önemlidir.

Sonuç

TCK 150/2, yağmaya konu malın değerinin az olması hâlinde cezanın üçte birden yarıya kadar indirilmesine imkân tanır. İndirim malın suç tarihindeki değerine göre takdir edilir ve hırsızlıktan farklı olarak ceza vermekten vazgeçme imkânı yoktur. Yargıtay, değerin açıkça az olduğu olaylarda indirim uygulanmamasını bozma sebebi saymaktadır.

İlgili yazılar: Malın Değerinin Azlığı İndirimi: Hırsızlıkta TCK 145, Yağmada ve Zimmette Uygulama

Mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu.

Bu yazı, 24 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için hukuki destek alınız.