Israrlı takip, bir kişinin iradesine rağmen sürekli olarak izlenmesi veya onunla temas kurulmaya çalışılması yoluyla mağdurun huzurunun ve güvenlik duygusunun bozulmasıdır. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’na (TCK) 12/5/2022 tarihli 7406 sayılı Kanun’la eklenen m. 123/A, 22/5/2022 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten önce benzer davranışlar yalnızca kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu (TCK m. 123) kapsamında değerlendirilebiliyordu.
Suçla korunan değer, kişinin özel hayatını kendi iradesiyle düzenleme özgürlüğü ve iç huzurudur. Uygulamada en sık eski eş veya eski sevgili tarafından, iş ortamında ya da sosyal medya üzerinden işlenen bir suçtur.
KISA CEVAP
- Bir kişiyi ısrarlı biçimde fiziken takip ederek veya iletişim araçlarıyla temas kurmaya çalışarak ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi yaratmak suçtur; ceza altı aydan iki yıla kadar hapistir (TCK m. 123/A).
- Çocuğa, boşanılan eşe karşı işlenmesi, mağdurun işini veya evini değiştirmesine yol açması ya da uzaklaştırma kararına rağmen işlenmesi hâlinde ceza bir yıldan üç yıla kadar hapistir.
- Suç şikâyete bağlıdır; şikâyet fiil ve failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Uzlaştırma uygulanmaz (CMK m. 253/3).
- Tek seferlik takip ısrar unsurunu oluşturmaz; huzur ve sükûnu bozma suçu (TCK m. 123) yönünden değerlendirilir.
- Mağdur ayrıca 6284 sayılı Kanun uyarınca uzaklaştırma ve iletişim yasağı gibi koruyucu tedbirler isteyebilir.
Suçun unsurları
Hareket: Fiziken takip veya temas kurmaya çalışma
Kanun, suçun iki şekilde işlenebileceğini öngörür:
- Fiziken takip etmek: Mağdurun evinin, işyerinin veya okulunun önünde beklemek, gittiği yerlere peşinden gitmek, aracıyla izlemek.
- Temas kurmaya çalışmak: Telefon, mesajlaşma uygulamaları, e-posta, sosyal medya gibi haberleşme ve iletişim araçlarını, bilişim sistemlerini veya üçüncü kişileri kullanarak mağdura ulaşmaya çalışmak.
Temasın kurulmuş olması gerekmez; “kurmaya çalışmak” yeterlidir. Mağdurun engellediği numara yerine başka numaralardan arama yapılması, farklı hesaplar açılarak mesaj gönderilmesi veya mağdurun arkadaşları ve aile bireyleri aracılığıyla haber gönderilmesi bu kapsamdadır.
Israr
Suçun ayırt edici unsuru ısrardır. Tek seferlik bir takip veya bir mesaj, mağdurda rahatsızlık yaratsa bile ısrarlı takip oluşturmaz. Israr, hareketin belirli bir süre içinde tekrarlanmasını ve failin mağdurun açık veya örtülü reddine rağmen davranışını sürdürmesini ifade eder. Kanun asgari bir tekrar sayısı veya süre öngörmediğinden, her olayda davranışların sıklığı, süresi ve mağdurun tepkisi birlikte değerlendirilir.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi, sanığın tanımadığı çocuk yaştaki mağduru yaklaşık 300 metre boyunca yakından takip edip sorular sorduğu olayda ısrarlı takip öğesinin oluşmadığına ilişkin bölge adliye mahkemesi değerlendirmesini sonuç itibarıyla kabul etmiş; ancak eylemin kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu (TCK m. 123/1) yönünden değerlendirilmeden beraat kararı verilmesini bozma nedeni saymıştır (Yargıtay 12. CD, E. 2023/5745, K. 2025/181, T. 07.01.2025). Karar, tek bir olayda kalan takibin m. 123/A yerine m. 123 kapsamında incelenmesi gerektiğini göstermektedir.
Netice: Ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi
Israrlı takibin mağdur üzerinde ciddi bir huzursuzluk oluşturması ya da mağdurun kendisinin veya bir yakınının güvenliğinden endişe duymasına yol açması gerekir. Bu unsur, suçu sıradan rahatsız etme davranışlarından ayırır. Mağdurun güzergâhını değiştirmesi, telefon numarasını değiştirmesi, yalnız dışarı çıkmaktan kaçınması veya psikolojik destek alması bu neticenin somut göstergeleri olarak değerlendirilebilir.
Kast
Suç ancak kasten işlenebilir. Failin, davranışlarının mağdur tarafından istenmediğini bilmesi ve buna rağmen devam etmesi yeterlidir. Failin amacının mağdurla barışmak veya “konuşmak” olması kastı ortadan kaldırmaz. Kıskançlık, ilgi veya öfke gibi saikler suçun oluşumunu etkilemez; bunlar ancak temel cezanın belirlenmesinde TCK m. 61 kapsamında göz önünde bulundurulabilir.
Cezası
| Hâl | Ceza |
|---|---|
| Temel şekil (m. 123/A/1) | 6 aydan 2 yıla kadar hapis |
| Nitelikli hâller (m. 123/A/2) | 1 yıldan 3 yıla kadar hapis |
Nitelikli hâller şunlardır:
- Suçun çocuğa ya da ayrılık kararı verilen veya boşandığı eşe karşı işlenmesi,
- Suçun mağdurun okulunu, işyerini veya konutunu değiştirmesine ya da okulunu veya işini bırakmasına neden olması,
- Suçun, hakkında uzaklaştırma ya da konuta, okula veya işyerine yaklaşmama tedbirine karar verilen fail tarafından işlenmesi.
Kanun, evliliği devam eden eşi nitelikli hâller arasında saymamıştır. Henüz ayrılık veya boşanma kararı verilmemiş eşe karşı işlenen ısrarlı takip, temel şekilden cezalandırılır.
Israrlı takip sırasında mağdura tehdit veya hakaret içeren sözler yöneltilmesi ya da cinsel içerikli mesajlar gönderilmesi hâlinde, tehdit (TCK m. 106), hakaret (TCK m. 125) veya cinsel taciz (TCK m. 105) suçlarından ayrıca ceza verilir.
Suç tarihinin önemi
TCK m. 123/A, 22/5/2022’den önce işlenen fiillere uygulanamaz (TCK m. 7/1). Yargıtay 12. Ceza Dairesi, eski sevgilisine yönelik eylemleri Aralık 2021’de gerçekleşen sanık hakkında ısrarlı takip suçundan kurulan mahkûmiyeti kanun yararına bozmuş; bu eylemlerin kişilerin huzur ve sükûnunu bozma suçu (TCK m. 123/1) kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir (Yargıtay 12. CD, E. 2024/167, K. 2024/4106, T. 11.09.2024).
Takibin bu tarihten önce başlayıp sonrasında da devam ettiği olaylarda, m. 123/A ancak yürürlük tarihinden sonraki davranışlar esas alınarak uygulanabilir.
Soruşturma ve yargılama
Şikâyet ve süre. Israrlı takip şikâyete bağlı bir suçtur (TCK m. 123/A/3). Mağdur, fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı ay içinde şikâyette bulunmalıdır (TCK m. 73/1). Takip süreklilik gösterdiğinden bu süre, son takip davranışından itibaren hesaplanır.
Başvuru mercii ve masraf. Şikâyet Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılır ve harca tabi değildir. Mesajların ekran görüntüleri, arama kayıtları, kamera görüntüleri, sosyal medya hesap bilgileri ve takibe tanık olan kişilerin kimlikleri başvuruya eklenmelidir. Tarih ve saatleri gösteren bir olay listesi, ısrar unsurunun ispatını kolaylaştırır.
Mağdura avukat görevlendirilmesi. Vekili bulunmayan mağdur, ısrarlı takip suçunda baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir (5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu (CMK) m. 234/1-a-3, 234/1-b-5 ve 239/1). Bu görevlendirme için mağdurdan ücret alınmaz.
Uzlaştırma yasağı. Suç şikâyete bağlı olmasına rağmen uzlaştırma kapsamı dışındadır (CMK m. 253/3). Taraflar arasında uzlaşma müzakeresi yapılmaz.
Görevli mahkeme ve usul. Dava asliye ceza mahkemesinde görülür. Temel şekilde basit yargılama usulü (CMK m. 251) uygulanabilir. Dava zamanaşımı, her iki şekil için de sekiz yıldır (TCK m. 66/1-e).
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması ve erteleme. Sonuç ceza iki yıl veya daha az olduğunda, koşulları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına (CMK m. 231) veya cezanın ertelenmesine (TCK m. 51) karar verilebilir.
6284 sayılı Kanun kapsamındaki koruyucu tedbirler
Ceza soruşturması, mağdurun derhâl korunmasını sağlamaya yetmeyebilir. 6284 sayılı Kanun, kadınların ve aile bireylerinin yanında tek taraflı ısrarlı takip mağduru olan kişileri de koruma kapsamına almıştır (m. 1). Mağdur, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun uyarınca aile mahkemesinden veya acil hâllerde kolluk amirinden koruyucu ve önleyici tedbir isteyebilir. Failin mağdura yaklaşmaması, iletişim araçlarıyla mağdurla temas kurmaması ve mağdurun konutundan, işyerinden veya okulundan uzak durması bu tedbirler arasındadır. Tedbir talebi için şiddetin ispatı veya delil sunulması aranmaz ve başvuru harca tabi değildir.
Tedbir kararına rağmen takibin sürmesi iki sonuç doğurur: Fail, 6284 sayılı Kanun m. 13 uyarınca zorlama hapsine tabi tutulabilir; ayrıca tedbire aykırı takip, TCK m. 123/A/2-c uyarınca nitelikli ısrarlı takip olarak bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasını gerektirir.
İşyerinde ısrarlı takip
Israrlı takip iş ilişkisinde gerçekleştiğinde ceza sorumluluğunun yanında iş hukuku sonuçları da doğar. Çalışma arkadaşını takip eden veya reddedilmesine rağmen mesaj göndermeyi sürdüren işçinin iş sözleşmesi, 4857 sayılı İş Kanunu m. 25/II uyarınca haklı nedenle feshedilebilir.
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, üç kadın çalışana arkadaşlık teklifleri reddedildiği ve sosyal medyada engellendiği hâlde farklı kullanıcı adlarıyla mesaj göndermeyi ve onları fiziken takip etmeyi sürdüren işçinin iş sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğine ilişkin kararı onamış; kıdem ve ihbar tazminatı taleplerinin reddini yerinde bulmuştur (Yargıtay 9. HD, E. 2026/388, K. 2026/1025, T. 09.02.2026). Kararda yer alan “engellenmesine rağmen farklı hesaptan devam etme” olgusu, ceza yargılamasında da ısrar unsurunun tipik göstergesidir. İşverenin şikâyet dilekçeleri ve tanık beyanlarıyla oluşturduğu disiplin dosyası, mağdur çalışanın ceza şikâyetinde de delil olarak kullanılabilir.
Şüpheli bakımından
Şüpheli, ifadeye çağrıldığında müdafi yardımından yararlanabilir. Savunmada temasların karşılıklı olup olmadığı, mağdurun iletişimi sürdürüp sürdürmediği, temasların ortak çocuk, iş ilişkisi veya bir hukuki uyuşmazlık gibi meşru bir nedene dayanıp dayanmadığı belirleyicidir. Ortak çocukla kişisel ilişki kurulması için yapılan makul temaslar, kendiliğinden ısrarlı takip sayılmaz; ancak bu gerekçenin aşılarak mağdura baskı aracına dönüştürülmesi suçu oluşturabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Sosyal medyada sürekli mesaj atmak ısrarlı takip midir?
Mesajlar mağdurun reddine rağmen tekrarlanıyor ve mağdurda ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi yaratıyorsa evet. Kanun, bilişim sistemleri ve iletişim araçları üzerinden temas kurmaya çalışmayı açıkça saymıştır.
Israrlı takip ile huzur ve sükûnu bozma suçu arasındaki fark nedir?
TCK m. 123, sırf huzuru bozmak maksadıyla yapılan ısrarlı telefon, gürültü gibi davranışları cezalandırır ve üç aydan bir yıla kadar hapis öngörür. Israrlı takipte ise takip veya temas girişimi sonucunda mağdurda ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi oluşması aranır ve ceza daha ağırdır.
Mağdur şikâyetini geri alırsa dava düşer mi?
Evet. Suç şikâyete bağlı olduğundan, hüküm kesinleşinceye kadar şikâyetten vazgeçilmesi, sanığın kabulü şartıyla davayı düşürür. Ancak aynı olayda tehdit gibi şikâyete bağlı olmayan bir suç da varsa o suç yönünden yargılama sürer.
Sonuç
Israrlı takipte belirleyici olan, davanın açılmasını sağlayan şikâyetin altı aylık süre içinde yapılması ve ısrar unsurunun tarihli delillerle ortaya konulmasıdır. Tek seferlik davranışlar TCK m. 123 kapsamında kalabilir; 22/5/2022 öncesindeki eylemlere ise m. 123/A uygulanamaz. Mağdurun derhâl korunması için 6284 sayılı Kanun’daki tedbirler ceza soruşturmasıyla birlikte istenebilir. Somut dosyaya ilişkin değerlendirme için büromuzla iletişime geçilebilir.
Mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun.
Bu yazı, 16 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için hukuki destek alınız.