Noterden İhtarname Çekmek: Hazırlanması, Tebliği, Masrafı ve Hukuki Sonuçları

Bir alacağın ödenmesini istemek, kiracıya kira borcunu hatırlatmak, bir sözleşmeyi feshetmek veya satın alınan maldaki ayıbı satıcıya bildirmek için en güvenilir yol, noter aracılığıyla ihtarname çekmektir. Noter ihtarnamesi, karşı tarafa ne bildirildiğini ve bunun hangi tarihte ona ulaştığını resmî olarak belgeler. Birçok hukuki sonuç, örneğin borçlunun temerrüde düşmesi, kira sözleşmesinin feshi veya bir süre işlemeye başlaması, bu bildirimin karşı tarafa ulaştığı tarihe bağlanır.

Bu yazıda noterden ihtarname çekmenin aşamaları, ihtarnamenin içeriği, tebliğ kuralları, tebliğ edilemeyen ihtarnamelerin durumu, masraf ve ihtarnamenin doğurduğu başlıca hukuki sonuçlar ele alınmaktadır. İhbarname ile ihtarname arasındaki fark ve farklı durumlar için örnek metinler ise İhbarname ve İhtarname Örnekleri: Farkları, Yazım Kuralları ve Örnek Metinler yazımızda ayrıca yer almaktadır.

Kanun metni

İhtarname nedir ve neden noter aracılığıyla çekilir?

İhtarname, bir hakkın sahibinin karşı tarafa yönelttiği ve ondan bir borcu yerine getirmesini, bir davranıştan kaçınmasını veya bir durumu düzeltmesini istediği yazılı bildirimdir. İhtarnamede genellikle bir süre verilir ve bu süre içinde istenen yapılmazsa hangi hukuki yollara başvurulacağı belirtilir.

Kanun çoğu durumda ihtarın noter aracılığıyla yapılmasını şart koşmaz. Kira borcunun ödenmesi için yapılan ihtar veya borçluyu temerrüde düşüren ihtar, taahhütlü mektup, e-posta veya başka bir yazılı yolla da yapılabilir. Ancak noter ihtarnamesi üç önemli avantaj sağlar:

• İspat kolaylığı: Noter tarafından düzenlenen ve tebliğ edilen belgeler resmî belge niteliğindedir. İhtarnamenin içeriği ve tebliğ tarihi tartışmasız biçimde ispat edilir.
• Tebliğ güvencesi: Noter ihtarnameleri Tebligat Kanunu’na göre tebliğ edilir. Muhatap adreste bulunmasa bile kanundaki usullere göre tebliğ yapılmış sayılabilir.
• Kanuni şekil şartı: Bazı durumlarda, özellikle tacirler arasındaki temerrüt, fesih ve dönme bildirimlerinde (TTK m. 18/3), bildirimin belirli yollarla yapılması kanunen zorunludur. Noter ihtarnamesi bu şartı her durumda karşılar.

İhtarname nasıl hazırlanır?

İhtarnamenin hukuki etki doğurabilmesi için açık, anlaşılır ve eksiksiz olması gerekir. Hazırlık aşamasında şu unsurlara dikkat edilmelidir:

1. Taraf bilgileri: İhtarnameyi çeken (keşideci) ve muhatabın adı soyadı veya ticaret unvanı, T.C. kimlik veya vergi numarası ve açık adresi yazılır. Muhatabın adresi doğru belirlenmezse tebliğ yapılamaz. Ticaret şirketlerinde ticaret sicilindeki adres, gerçek kişilerde adres kayıt sistemindeki adres esas alınır.
2. Konu: İhtarnamenin konusu kısa bir cümleyle belirtilir; örneğin “ödenmeyen kira bedellerinin ödenmesi ihtarıdır”.
3. Olayların anlatımı: Taraflar arasındaki hukuki ilişki (sözleşme tarihi, konusu), borcun kaynağı ve tutarı, ödeme tarihi ve borcun ödenmediği açıkça yazılır. Gereksiz ayrıntı ve duygusal ifadelerden kaçınılmalıdır.
4. Talep: Muhataptan ne istendiği açık ve ölçülebilir biçimde belirtilir. Para alacaklarında tutar, faiz ve ödeme yapılacak banka hesabı yazılır.
5. Süre: İstenen davranışın yerine getirilmesi için bir süre verilir. Bazı durumlarda süre kanunla belirlenmiştir; örneğin konut ve çatılı iş yeri kiralarında kira borcunun ödenmesi için en az otuz günlük süre verilmesi gerekir (TBK m. 315).
6. Sonuçlar: Süre içinde talep yerine getirilmezse başvurulacak yollar, örneğin icra takibi, dava, sözleşmenin feshi veya tahliye, açıkça belirtilir. Bazı hukuki sonuçlar, ancak ihtarnamede bu sonuçlar bildirilmişse doğar.
7. Tarih ve imza: İhtarname keşideci veya vekili tarafından imzalanır.

Bir avukat aracılığıyla çekilen ihtarnamelerde avukatın vekâletnamesi notere ibraz edilir ve ihtarname avukat tarafından imzalanır.

Noterde işlem aşamaları

İhtarname, Türkiye’deki herhangi bir notere götürülebilir. Muhatabın bulunduğu yerdeki notere gidilmesi gerekmez. İşlem şu şekilde yürür:

• İhtarname, muhatap sayısından bir fazla nüsha olarak hazırlanır. Bir nüsha noterde kalır, bir nüsha keşideciye verilir, diğer nüshalar muhataplara tebliğ edilir.
• Keşidecinin kimliği veya vekilin yetki belgesi kontrol edilir.
• Noter, ihtarnamenin içeriğinin hukuka ve ahlaka aykırı olup olmadığına bakar; ancak talebin haklı olup olmadığını değerlendirmez.
• Noter masrafı ödenir ve ihtarname yevmiye numarası verilerek kayda alınır.
• İhtarname, noter tarafından Tebligat Kanunu hükümlerine göre muhataba gönderilir. Muhatabın elektronik tebligat adresi varsa tebliğ elektronik yolla da yapılabilir.
• Tebliğ tamamlandığında veya tebliğ yapılamadığında, sonucu gösteren tebliğ belgesi (tebliğ şerhi) ihtarnamenin noterdeki nüshasına eklenir. Keşideci bu sonucu noterden öğrenir ve onaylı bir örneğini alabilir.

İhtarnamenin tebliği

İhtarnamenin hukuki sonuçları, belgenin noterde düzenlendiği tarihte değil, muhataba tebliğ edildiği tarihte doğar. Bu nedenle tebliğ kuralları ihtarname bakımından belirleyicidir.

Muhatabın kendisine veya adresteki kişilere tebliğ

Tebliğ memuru ihtarnameyi muhatabın kendisine verir. Muhatap adreste bulunmazsa, aynı konutta oturan ve görünüşüne göre on sekiz yaşından küçük olmadığı anlaşılan ve ehil olan bir kişiye tebliğ yapılabilir. İş yerinde ise sürekli çalışanlardan birine tebliğ mümkündür.

Tebligat Kanunu 21. madde

Muhatap veya tebliğ yapılabilecek kişiler adreste bulunamaz ya da tebellüğden kaçınırsa, tebliğ memuru ihtarnameyi mahalle muhtarına veya ihtiyar heyeti üyelerinden birine teslim eder. Muhatabın kapısına, tebliğ evrakının kime bırakıldığını gösteren bir ihbarname yapıştırılır ve komşularından birine de haber verilir. Bu durumda tebliğ, ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarihte yapılmış sayılır. Muhatabın adresi adres kayıt sistemindeki adresi ise, adreste bulunmama hâlinde doğrudan bu usul uygulanır.

Tebligat Kanunu 35. madde

Kendisine daha önce usulüne uygun tebliğ yapılmış veya tebliğ için adres bildirmiş olan kişi, bu adresi değiştirdiği hâlde yeni adresini bildirmemişse, tebliğ eski adrese yapılır ve bu durumda tebliğ evrakının adrese bırakıldığı tarihte yapılmış sayılır. Sözleşmede tebligat adresi belirlenmiş ve adres değişikliğinin bildirilmesi kararlaştırılmışsa, uygulamada bu adrese yapılan tebliğ de önem kazanır.

İhtarname tebliğ edilemezse ne olur?

Muhatap adreste tanınmıyorsa, adres yanlışsa veya muhatap taşınmış ve yeni adresi tespit edilemiyorsa ihtarname “bila tebliğ” olarak iade edilir. Bu durumda ihtarname muhataba ulaşmamış sayılır ve kural olarak bağlanan hukuki sonuçları doğurmaz.

Bu nedenle ihtarname bila tebliğ dönerse, muhatabın doğru adresi araştırılmalı ve ihtarname yeniden çekilmelidir. Gerçek kişilerin adres kayıt sistemindeki adresi, şirketlerin ise ticaret sicilindeki adresi tespit edilerek ikinci ihtarname bu adrese gönderilmelidir. Süreye bağlı bildirimlerde bu gecikme hak kaybına yol açabileceğinden, ihtarnamenin süre bitimine yakın bir tarihe bırakılmaması gerekir.

İhtarnamenin başlıca hukuki sonuçları

Borçlunun temerrüde düşürülmesi

Belirli bir vadesi olmayan borçlarda borçlu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer (TBK m. 117/1). Temerrüt tarihinden itibaren borçlu temerrüt faizi ödemekle yükümlü olur ve gecikmeden doğan zararlardan sorumlu tutulur. Karşılıklı sözleşmelerde alacaklı, borçluya uygun bir ek süre vererek sözleşmeden dönme veya müspet zararını isteme hakkı kazanır. Bu konu Borçlu Temerrüdü: Şartları, Ek Süre ve Alacaklının Seçimlik Hakları (TBK 117-126) yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Kira ilişkisinde ihtar

Kiracı kira bedelini ödemezse kiraya veren, yazılı olarak en az otuz günlük süre vererek bu süre içinde ödeme yapılmazsa sözleşmeyi feshedeceğini bildirebilir (TBK m. 315). Ayrıca bir kira yılı içinde iki kez haklı ihtara sebep olunması, kira süresinin sonunda tahliye davası açma hakkı verir (TBK m. 352/2). Bu ihtarların yazılı yapılması zorunludur ve noter ihtarnamesi ispat bakımından en güvenli yoldur. Kira ihtarlarının içeriği ve tahliye süreci Kira Borcunu Ödemeyen Kiracının Tahliyesi: Temerrüt (TBK 315) ve İki Haklı İhtar (TBK 352/2) yazımızda incelenmiştir.

Sözleşmenin feshi ve fesih bildirimleri

Belirsiz süreli sözleşmelerin feshi, kira sözleşmelerinde fesih bildirimi ve sözleşmeden dönme beyanları, karşı tarafa ulaştığı anda hüküm doğuran yenilik doğurucu beyanlardır. Bu beyanların ispatı için noter ihtarnamesi en güvenli yoldur. Tacirler arasında bu beyanların noter, taahhütlü mektup, telgraf veya kayıtlı elektronik posta ile yapılması kanunen zorunludur (TTK m. 18/3).

Ayıp ihbarı

Satın alınan malda ayıp bulunması hâlinde alıcının bunu satıcıya bildirmesi gerekir (TBK m. 223). Ticari satışlarda ayıp ihbarı için kısa süreler öngörülmüştür (TTK m. 23). Bu bildirimlerin noter aracılığıyla yapılması, ihbarın süresinde yapıldığının ispatını kolaylaştırır.

Zamanaşımı

Noter ihtarnamesi tek başına zamanaşımını kesmez. Zamanaşımı ancak borçlunun borcu ikrar etmesi, dava açılması veya icra takibi yapılması gibi TBK m. 154’te sayılan sebeplerle kesilir. Bu nedenle zamanaşımı süresi dolmak üzere olan bir alacak için yalnızca ihtarname çekmek yeterli değildir.

Güncel Yargıtay kararları

İhtarnamenin hukuki sonuç doğurup doğurmadığı tartışmalarında Yargıtay’ın dayandığı temel ilke, yenilik doğuran beyanların muhataba ulaşmakla hüküm doğurmasıdır. Bu ilke fesih, dönme ve temerrüt ihtarlarının tamamında belirleyicidir.

Hukuk Genel Kurulu aynı kararda fesih bildiriminin belirli ve açık biçimde yapılması gerektiğini ve bildirimde bulunan tarafın ileri sürdüğü fesih nedeniyle bağlı olduğunu, bu nedeni sonradan değiştiremeyeceğini vurgulamıştır. Bu kural ihtarnamenin yazımı bakımından önemlidir: fesih ihtarnamesinde gösterilen sebep, ileride açılacak davanın da çerçevesini çizer. Aynı ilke Hukuk Genel Kurulu’nun daha yeni bir kararında da (E. 2025/8, K. 2025/514, T. 10.09.2025) tekrarlanmıştır.

Daire, fesih bildiriminin karşı tarafa ulaştığı anda sonuç doğurduğunu ve bundan tek taraflı olarak dönülemeyeceğini de belirtmiştir. Noter ihtarnamesi bakımından bu an, Tebligat Kanunu’na göre tebliğin yapıldığı veya yapılmış sayıldığı tarihtir. Muhatabın ihtarnameyi fiilen okumamış olması sonucu değiştirmez; tebliğin usulüne uygun yapılmış olması yeterlidir. Buna karşılık ihtarname bila tebliğ dönmüşse beyan muhatabın hâkimiyet alanına hiç girmemiştir.

Kira ilişkisinde fesih bildiriminin zamanlaması ayrıca önemlidir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi (E. 2025/6170, K. 2026/137, T. 15.01.2026), kiraya verenin on yıllık uzama süresi sonunda yaptığı yazılı fesih bildiriminin, bildirimin yapıldığı uzayan kira yılının sonu itibarıyla sonuç doğuracağını ve tahliye davasının, zorunlu arabuluculuk yoluna gidilerek, sonraki kira yılı sonuna kadar açılabileceğini belirtmiştir.

Uygulamada sık yapılan hatalar

• Muhatabın eski veya eksik adresine ihtarname gönderilmesi. Gerçek kişilerde adres kayıt sistemindeki adres, şirketlerde ticaret sicilindeki adres sorgulanmadan ihtarname çekilmemelidir.
• Kanuni sürenin ihtarnamede kısa gösterilmesi. Konut ve çatılı işyeri kiralarında TBK m. 315 uyarınca en az otuz günlük süre verilmesi gerekir; daha kısa süre veren ihtarname temerrüt nedeniyle tahliyeye dayanak olamayabilir.
• Fesih veya dönme iradesinin şarta bağlanması ya da belirsiz yazılması. Yenilik doğuran beyanlar açık ve kesin olmalıdır.
• İhtarnamenin zamanaşımını kestiğinin sanılması. Noter ihtarı TBK m. 154’te sayılan kesme sebeplerinden değildir; süre dolmak üzereyse dava açılmalı veya icra takibi başlatılmalıdır.
• Tacirler arasında temerrüt, fesih veya dönme bildiriminin sıradan e-posta veya mesajla yapılması. TTK m. 18/3 bu bildirimler için noter, taahhütlü mektup, telgraf veya kayıtlı elektronik posta yolunu öngörür.
• Bila tebliğ dönen ihtarnamenin takip edilmemesi. Tebliğ sonucu noterden öğrenilmeli, tebliğ yapılamamışsa doğru adres araştırılıp ihtarname yeniden çekilmelidir.

Noter masrafı ve kim tarafından ödeneceği

İhtarname masrafı, Noterlik Ücret Tarifesi’ne göre belirlenir. Tarife her yıl yeniden yayımlanır. Masrafı oluşturan başlıca kalemler ihtarnamenin sayfa sayısı, muhatap sayısı, tebligat gideri ve vergilerdir. Muhatap sayısı arttıkça tebligat masrafı da artar.

İhtarname masrafını kural olarak ihtarnameyi çeken taraf öder. Ancak ihtarnameden sonra dava açılır ve dava kazanılırsa, ihtarname masrafı dava öncesinde yapılan zorunlu bir gider olarak yargılama giderleri arasında karşı taraftan istenebilir. Temerrüde düşen borçlu, alacaklının bu nedenle yaptığı makul giderlerden de sorumludur.

Örnek olay

A, arkadaşı B’ye 200.000 TL borç vermiştir; aralarında vade belirlenmemiştir. B, aylar geçmesine rağmen ödeme yapmaz. A, B’ye noter aracılığıyla ihtarname çekerek borcun on beş gün içinde ödenmesini, ödeme yapılmazsa icra takibi başlatacağını bildirir. İhtarname B’nin adres kayıt sistemindeki adresine gönderilir; B adreste bulunamadığından tebligat muhtarlığa bırakılır ve kapıya ihbarname yapıştırılır.

Tebliğ, ihbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarihte yapılmış sayılır. B, bu tarihten itibaren on beş günlük süre içinde ödeme yapmadığından temerrüde düşmüştür. A, temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz talep edebilir. Daha sonra başlattığı icra takibine B itiraz ederse, açacağı itirazın iptali davasında ihtarnamenin tebliğ belgesi, temerrüt tarihinin ve faiz başlangıcının ispatında kullanılır.

Sıkça sorulan sorular

Sonraki adım

İhtarname çekmeden önce muhatabın güncel adresi tespit edilmeli, talep edilen tutar ve süre açıkça belirlenmeli ve ihtarnamede bildirilecek hukuki sonuçlar kanuni şartlara uygun yazılmalıdır. Kira ve ticari ilişkilerde kanunun öngördüğü süre ve şekil şartlarına özellikle dikkat edilmelidir. İhtarname tebliğ edildikten sonra tebliğ tarihi not edilmeli ve verilen süre dolduğunda icra takibi, dava veya fesih gibi bir sonraki adım gecikmeden atılmalıdır.

İlgili yazılar: Borç Ödeme Muhtırası (İhtarname) Örneği

Mevzuat: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 117, 123, 154, 223, 315, 352; 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m. 18, 23; 7201 sayılı Tebligat Kanunu m. 21, 35; 1512 sayılı Noterlik Kanunu..

Bu yazı, 12 Kasım 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.