Terk Nedeniyle Boşanma Dilekçe Örneği: İhtar Talebi ve Dava Dilekçesi

Terk nedeniyle boşanma, Türk Medeni Kanunu m. 164’te düzenlenen ve sıkı şekil şartlarına bağlı özel bir boşanma sebebidir. Bu sebebe dayanan eş, doğrudan boşanma davası açamaz; önce terk eden eşe ortak konuta dönmesi için hâkim veya noter aracılığıyla ihtar gönderilmesini istemelidir. Bu nedenle terk sebebinde iki ayrı dilekçe söz konusudur: ihtar talep dilekçesi ve boşanma dava dilekçesi. Her iki dilekçenin süreleri ve içeriği kanunda belirlenmiştir; sürelerden birine uyulmaması veya ihtarın hatalı düzenlenmesi davanın reddine yol açar.

Terk sebebinin hukuki şartları “Terk Nedeniyle Boşanma (TMK 164)” yazımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır. Bu yazı, uygulamada kullanılacak dilekçelerin yapısına odaklanır.

Kanun metni

Süreç ve süreler

Terk sebebinde zaman çizelgesi şöyledir:

1. Ayrılık başlar: Eş ortak konutu terk eder veya haklı sebep olmadan geri dönmez.
2. Dördüncü ay dolar: Ayrılığın dördüncü ayı bitmeden ihtar istenemez. Bu süreden önce yapılan ihtar talebi reddedilir veya verilen ihtar geçersiz sayılır.
3. İhtar talep edilir ve tebliğ edilir: Hâkim veya noter, esası incelemeden ihtarı düzenler ve terk eden eşe tebliğ eder. İhtarda terk eden eşe iki ay içinde ortak konuta dönmesi gerektiği ve dönmezse doğacak sonuçlar bildirilir.
4. İki ay beklenir: İhtarın tebliğinden itibaren iki ay geçmeden dava açılamaz. Bu süre içinde eş dönerse terk sona erer.
5. Dava açılır: Eş dönmemişse ve toplam ayrılık süresi altı ayı doldurmuşsa terk sebebiyle boşanma davası açılabilir.

Uygulamada ayrılık başladıktan sonra ihtar talebi için en erken dört ay, dava için en erken altı ay beklenir; ihtarın tebliği ve iki aylık sürenin dolması dikkate alındığında süreç çoğu zaman daha uzun sürer.

Birinci dilekçe: ihtar talebi

… AİLE MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİNE

TALEP EDEN: Ad Soyad, T.C. Kimlik No, adres
VEKİLİ: Av. Ad Soyad, adres (varsa)
KARŞI TARAF: Ad Soyad, T.C. Kimlik No, bilinen adres
KONU: TMK m. 164 uyarınca karşı tarafa ortak konuta dönmesi için ihtar gönderilmesi istemidir.

AÇIKLAMALAR

1. Taraflar …/…/… tarihinde evlenmiştir. Tarafların ortak konutu … adresindeki konuttur.
2. Karşı taraf …/…/… tarihinde, evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemek amacıyla ve haklı bir sebebi bulunmaksızın ortak konutu terk etmiş, o tarihten bu yana … adresinde ikamet etmektedir.
3. Ayrılık dört aydan fazla süredir devam etmektedir. Talep eden, karşı tarafın dönüşü için ortak konutu eşyalarıyla birlikte hazır tutmaktadır.
4. Karşı tarafın ortak konut olan … adresine iki ay içinde dönmesi gerektiğinin ve dönmemesi hâlinde terk nedeniyle boşanma davası açılabileceğinin ihtar edilmesi gerekmektedir.
5. Ortak konuta dönüş için yol gideri ihtiyacı bulunması hâlinde, talep eden bu gideri karşılamaya hazırdır.

HUKUKİ NEDENLER: TMK m. 164; HMK m. 382/2-b-5 ve ilgili mevzuat.
SONUÇ VE İSTEM: Karşı tarafa, ihtarın tebliğinden itibaren iki ay içinde … adresindeki ortak konuta dönmesi gerektiğinin ve dönmemesi hâlinde terk nedeniyle boşanma davası açılabileceğinin ihtarına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.

Tarih
Talep Eden (veya Vekili) Ad Soyad, imza

Aynı ihtar noter aracılığıyla da gönderilebilir. Noter ihtarnamesinde de ortak konutun açık adresi, iki aylık süre ve sonuçları belirtilmelidir. Uygulamada mahkeme yoluyla istenen ihtar, içeriğinin hâkim tarafından denetlenmesi nedeniyle daha az hata riskine sahiptir.

İkinci dilekçe: boşanma davası

… AİLE MAHKEMESİ HÂKİMLİĞİNE

DAVACI: Ad Soyad, T.C. Kimlik No, adres
VEKİLİ: Av. Ad Soyad, adres (varsa)
DAVALI: Ad Soyad, T.C. Kimlik No, adres
DAVA: Terk (TMK m. 164) ve evlilik birliğinin temelinden sarsılması (TMK m. 166/1) sebepleriyle boşanma, nafaka ve tazminat istemidir.

AÇIKLAMALAR

1. Taraflar …/…/… tarihinde evlenmiş olup ortak çocukları bulunmamaktadır (veya: … isimli ortak çocukları bulunmaktadır).
2. Davalı …/…/… tarihinde haklı bir sebep olmaksızın ortak konutu terk etmiştir.
3. Davacının talebi üzerine … Aile Mahkemesinin …/… D. İş sayılı kararıyla (veya … Noterliğinin …/…/… tarihli … yevmiye numaralı ihtarnamesiyle) davalıya iki ay içinde ortak konuta dönmesi ihtar edilmiş; ihtar …/…/… tarihinde davalıya tebliğ edilmiştir.
4. İhtarın tebliğinden itibaren iki aylık süre geçmiş, davalı ortak konuta dönmemiştir. Ayrılık altı aydan fazla süredir devam etmektedir.
5. Davacı ihtar süresince ortak konutu hazır tutmuş, davalının dönüşünü engelleyecek hiçbir davranışta bulunmamıştır.
6. Davalının terk eylemi ve ayrılıktan önceki davranışları (… somut olaylar …) ayrıca evlilik birliğini temelinden sarsmıştır.

HUKUKİ NEDENLER: TMK m. 164, 166, 169, 174, 175, 184.
DELİLLER: Nüfus kayıtları, ihtar dosyası veya noter ihtarnamesi ve tebliğ şerhi, adres kayıtları, tanık beyanları, sosyal ve ekonomik durum araştırması, yemin hariç her türlü yasal delil.
SONUÇ VE İSTEM: Tarafların öncelikle TMK m. 164, olmadığı takdirde TMK m. 166/1 uyarınca BOŞANMALARINA, davacı lehine … TL maddi ve … TL manevi tazminata, şartları oluştuğu takdirde nafakaya, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.

Tarih
Davacı (veya Vekili) Ad Soyad, imza

Bu örnekler, dilekçelerin yapısını göstermek amacıyla hazırlanmıştır. Her dilekçe somut olaya göre yeniden yazılmalıdır.

İhtar talebinde dikkat edilecekler

Ortak konutun adresi

İhtarda terk eden eşin döneceği ortak konutun açık adresi gösterilmelidir. Adres belirtilmeyen veya “baba evime gel” şeklinde ortak konut niteliği taşımayan bir yere davet eden ihtar geçersiz sayılır. Ortak konutun eşyasız, kullanılamaz durumda olması veya ihtar eden eşin kendisinin de orada yaşamaması hâlinde ihtar samimi kabul edilmez.

İhtar edenin kendi tutumu

İhtar eden eşin, terk eden eşin dönmesini gerçekten istemesi gerekir. Aynı dönemde boşanma davası açmış veya eşin eşyalarını göndermiş olan kişinin ihtarı samimi değildir. Yargıtay, ihtar talep edenin ihtardan önce veya ihtar süresi içinde eşinin dönüşünü engelleyen davranışlarını, ihtarın geçersizliği için yeterli saymaktadır.

Terk edenin haklı sebebi

Terk eden eşin ortak konuttan ayrılmasında haklı bir sebep varsa, örneğin şiddet görmüşse, ihtar sonuç doğurmaz. Bu durumda terk eden eşin konuta dönmemesi haklıdır. Haklı sebep bulunan durumlarda terk sebebi yerine genel sebebe dayanılması gerekir.

Diğer davaların etkisi

İhtar talep edildiği sırada taraflar arasında görülmekte olan bir boşanma davası varsa, Yargıtay uygulamasında bu dönemde verilen ihtar kural olarak sonuç doğurmaz; çünkü dava süresince eşlerin ayrı yaşama hakkı vardır (TMK m. 197). Önceki dava sonuçlandıktan sonra yeniden ihtar istenmelidir.

Yol gideri

Terk eden eşin dönmek için yol giderine ihtiyacı olabileceği durumlarda, ihtar talebinde bu giderin karşılanacağının belirtilmesi ve gerekirse yol giderinin mahkeme veznesine yatırılması, ihtarın samimiyetini güçlendirir. Uygulamada bazı mahkemeler yol gideri gönderilmesini ihtarın geçerlilik şartı olarak aramaktadır.

Dava dilekçesinde dikkat edilecekler

• İhtar dosyasının veya noter ihtarnamesinin numarası ile tebliğ tarihi açıkça gösterilmelidir.
• İki aylık sürenin dolduğu ve ayrılığın en az altı ay sürdüğü belirtilmelidir.
• Terk sebebine ek olarak genel sebebe de dayanılması, terk şartlarından birinin eksik bulunması hâlinde davanın tamamen reddedilmesini önler.
• Terkten önceki kusurlu davranışlar da somut olarak yazılmalıdır; bunlar tazminat ve nafaka bakımından kusur değerlendirmesine esas olur.

Kendisi ortak konutu terk etmek zorunda kalan eş

TMK m. 164/1’in son cümlesine göre, diğerini ortak konutu terk etmeye zorlayan veya haklı bir sebep olmaksızın ortak konuta dönmesini engelleyen eş de terk etmiş sayılır. Örneğin eşini evden kovan ve kilitleri değiştiren kişi, terk eden konumundadır. Bu durumda evden çıkarılan eş, ihtar talep ederek diğer eşin kendisini ortak konuta kabul etmesini isteyebilir. Bu ihtar, “beni eve kabul et” anlamında düzenlenir ve sonuçsuz kalırsa evden çıkarılan eş terk sebebiyle dava açabilir.

Sık yapılan hatalar

• Ayrılığın dördüncü ayı dolmadan ihtar istemek.
• İhtarın tebliğinden itibaren iki ay geçmeden dava açmak.
• İhtarda ortak konutun adresini göstermemek veya ortak konutu boşaltmış olmak.
• İhtar süresi içinde terk eden eşin dönmesini engelleyecek davranışlarda bulunmak.
• Yalnızca terk sebebine dayanmak.
• Terk eden eşin haklı sebebini göz ardı etmek.

Örnek olay

Z, eşi A’nın …/… tarihinde ailesinin yanına giderek geri dönmediğini belirtir. Ayrılığın beşinci ayında aile mahkemesinden ihtar ister; ihtarda ortak konutun adresini gösterir ve yol giderini karşılayacağını belirtir. İhtar A’ya tebliğ edilir. A, iki ay içinde dönmez. Z, tebliğden iki ay sonra hem terk hem genel sebebe dayanarak dava açar. Yargılamada A, Z’nin kendisine hakaret ettiği için evden ayrıldığını ileri sürer; ancak bunu ispatlayamaz. Mahkeme terk şartlarının oluştuğunu kabul ederek boşanmaya karar verir ve A’yı kusurlu sayar.

Sıkça sorulan sorular

Sonraki adım

Terk nedeniyle boşanmayı düşünen eş, önce ayrılığın başlangıç tarihini belgelemeli, ortak konutu hazır tutmalı ve dördüncü ay dolduktan sonra ihtar talep etmelidir. İhtarın tebliğ tarihi not edilmeli, iki aylık süre dolmadan dava açılmamalıdır. Dava dilekçesinde terk sebebiyle birlikte genel sebebe de dayanılmalıdır.

İlgili yazılar: Zina Nedeniyle Boşanma Davası Dilekçe Örneği, Kapı Kilidini Değiştirmek Boşanma Sebebi mi?, Koruma Talebi (Uzaklaştırma) Dilekçe Örneği

Mevzuat: 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 164, 166, 168, 169, 174, 175, 184, 186, 197; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 382; 1512 sayılı Noterlik Kanunu..

Bu yazı, 24 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için hukuki destek alınız.