Av. Emrah Karatay
Banka hesabını, kartını veya internet bankacılığı bilgilerini başkasına veren ve bu hesap dolandırıcılıkta kullanılan kişiler, uzun süredir nitelikli dolandırıcılık suçuna iştirak eden olarak yargılanmakta ve çoğu zaman üç yıldan başlayan hapis cezalarıyla karşılaşmaktadır. 16 Temmuz 2026 tarihinde kabul edilen ve 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan 7589 sayılı Kanunla 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu‘nun (TCK) 158. maddesine dördüncü fıkra eklenmiştir. Bu fıkraya göre dolandırıcılık suçuna iştirakin, menfaat amacıyla hesabın veya ödeme aracının kullanılmasını sağlayan bilgi ya da araçları başkasına vermekle sınırlı olması hâlinde ceza yarı oranında indirilir.
Bu düzenleme failin lehine olduğundan, kesinleşmiş hükümler bakımından da uygulanır (TCK m. 7/2). Hükmü kesinleşmiş ve cezası infaz edilmekte olan veya henüz infaza başlanmamış kişiler, hükmü veren mahkemeden uyarlama yapılmasını isteyebilir. Bu yazıda uyarlama dilekçesinin nasıl hazırlanacağı açıklanmakta ve bir dilekçe örneği verilmektedir. Suçun ayrıntıları “Banka Hesabını (IBAN) Başkasına Kullandırmanın Cezası” yazımızda anlatılmıştır.
KISA CEVAP
- 7589 sayılı Kanunla eklenen TCK m. 158/4, katkısı yalnızca hesap veya ödeme aracı bilgisini vermekle sınırlı olan iştirakçinin cezasını yarı oranında indirir.
- Düzenleme 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmiştir ve lehe kanun olduğundan önceki suçlara da uygulanır (TCK m. 7/2).
- Kesinleşmiş hükümler için başvuru, hükmü veren mahkemeye yapılır (5275 m. 98/1-a).
- Karar kural olarak duruşma yapılmaksızın verilir; karara karşı itiraz edilebilir (5275 m. 101).
- İndirim, kişinin katkısının hesabı vermekle sınırlı olmasına bağlıdır; parayı çekip teslim eden veya dolandırıcılarla birlikte hareket eden kişiler için tartışmalıdır.
- Yargılaması devam eden dosyalarda indirim, ilk derece mahkemesinde, istinafta veya temyizde doğrudan uygulanmalıdır.
Kanun metni
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158/4 (Ek: 16/7/2026-7589/13 md.)
“Bu madde ile 157 nci maddede yer alan suçlara iştirakin, kendisine veya başkasına haksız bir menfaat sağlamak amacıyla kendisine veya başkasına ait banka veya kredi kartı gibi ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcıları veya kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdinde bulunan hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgileri veya araçları başkasına vermek fiiliyle sınırlı olması halinde verilecek ceza yarı oranında indirilir.”
Uyarlama neden gerekir?
TCK m. 7/2’ye göre suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunun hükümleri farklıysa failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur. Bu kural, hüküm kesinleşmiş olsa bile geçerlidir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 98/1-a, sonradan yürürlüğe giren kanun hükmünün TCK m. 7 kapsamında değerlendirilmesi gerekiyorsa hükmü veren mahkemeden karar istenmesini öngörür. Bu yargılama uygulamada “uyarlama yargılaması” olarak adlandırılır.
Cezaya etkisi
TCK m. 158/1-f uyarınca banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılmasıyla işlenen nitelikli dolandırıcılığın cezası üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Örneğin üç yıl hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası, m. 158/4 uygulandığında bir yıl altı aya iner. Bu indirim, koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik tarihlerini de doğrudan öne çeker. Bazı dosyalarda indirilen ceza, hükümlünün tutuklulukta veya cezaevinde geçirdiği süreyi karşıladığından tahliye sonucunu doğurabilir.
Kimler yararlanabilir?
Fıkra, iştirakin “hesap veya ödeme aracı bilgisini vermek fiiliyle sınırlı” olmasını arar. Bu nedenle:
- Hesabını, kartını veya internet bankacılığı şifresini menfaat karşılığında veren ve başka bir eyleme katılmayan kişiler indirimden yararlanabilir.
- Hesaba gelen parayı bizzat çekip dolandırıcılara teslim eden, mağdurla görüşen veya dolandırıcılık planının hazırlanmasına katılan kişilerin katkısı hesabı vermekle sınırlı sayılmayabilir. Bu dosyalarda indirimin uygulanıp uygulanmayacağı mahkemenin hükümdeki kabullerine göre değerlendirilir.
- Menfaat amacı bulunmadan, örneğin aldatılarak hesabını veren kişi zaten kasıt yokluğundan beraat etmelidir; uyarlama bu kişiler için değil, menfaat karşılığında hesabını veren ve mahkûm olanlar içindir.
Başvuru yeri ve usul
- Kesinleşmiş hükümler: Hükmü veren ilk derece mahkemesine dilekçe verilir. Hükümlü cezaevindeyse dilekçesini ceza infaz kurumu müdürlüğüne verebilir. İnfaz savcılığı da dosyayı uyarlama için mahkemeye gönderebilir.
- İstinafta bekleyen dosyalar: Bölge adliye mahkemesine lehe kanun değişikliğinin uygulanması için ek dilekçe verilir.
- Temyizde bekleyen dosyalar: Yargıtaya lehe kanun değişikliğinin değerlendirilmesi için dilekçe sunulur; Yargıtay bu durumda hükmü bozabilir.
Mahkeme kural olarak duruşma yapmadan, Cumhuriyet savcısının ve hükümlünün yazılı görüşünü alarak karar verir (5275 m. 101/1). Mahkemenin kararına karşı itiraz edilebilir (m. 101/3). İtiraz süresi kararın öğrenilmesinden itibaren iki haftadır.
TCK 158/4 uyarlama dilekçesi örneği
… AĞIR CEZA MAHKEMESİ BAŞKANLIĞINA
DOSYA NO: Esas 20…/… , Karar 20…/…
TALEPTE BULUNAN (HÜKÜMLÜ): Ad Soyad, T.C. Kimlik No, … Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü / adres
MÜDAFİİ: Av. Ad Soyad, baro sicil no, adres (varsa)
İLAMAT NO: … Cumhuriyet Başsavcılığı 20…/…
KONU: 7589 sayılı Kanunla TCK’ya eklenen 158/4. madde uyarınca lehe kanun değerlendirmesi yapılarak hükmün uyarlanması talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Mahkemenizin …/…/… tarihli kararıyla, banka hesabımı başkasının kullanımına verdiğim gerekçesiyle TCK m. 158/1-f, 37 ve 62 uyarınca … yıl … ay hapis ve … gün adli para cezasına mahkûm edildim. Karar …/…/… tarihinde kesinleşmiş olup cezam infaz edilmektedir.
2. Mahkemenizin kabulüne göre benim katkım, …/…/… tarihinde … Bankası nezdindeki hesabıma ait kart ve internet bankacılığı bilgilerini … TL karşılığında … isimli kişiye vermekten ibarettir. Mağdurla herhangi bir görüşmem olmamış, hesaba gelen parayı çekmemiş ve dolandırıcılık eyleminin başka bir aşamasına katılmamışımdır. Bu husus gerekçeli kararın … sayfasında açıkça belirtilmiştir.
3. 31 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7589 sayılı Kanunun 13. maddesiyle TCK m. 158’e eklenen dördüncü fıkraya göre, iştirakin hesabın kullanılmasını sağlayan bilgi veya araçları başkasına vermek fiiliyle sınırlı olması hâlinde verilecek ceza yarı oranında indirilir.
4. Bu düzenleme lehime olup TCK m. 7/2 uyarınca hakkımda uygulanmalıdır. Uygulandığında hapis cezamın … yıl … aya inmesi, buna bağlı olarak koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik tarihlerimin değişmesi gerekmektedir.
5. Ayrıca ceza miktarındaki değişiklik nedeniyle, kanuni şartları değerlendirilerek TCK m. 50 ve 51 hükümlerinin de yeniden ele alınmasını talep ediyorum.
HUKUKİ NEDENLER: TCK m. 7, 158/4; 5275 sayılı Kanun m. 98, 101; 7589 sayılı Kanun m. 13 ve ilgili mevzuat.
DELİLLER: Mahkemenizin dosyası, gerekçeli karar, müddetname.
SONUÇ VE İSTEM: Açıklanan nedenlerle;
1. TCK m. 158/4 hükmünün lehe kanun olarak uygulanmasıyla hakkımdaki hapis ve adli para cezasının YARI ORANINDA İNDİRİLMESİNE,
2. Yeni ceza miktarına göre müddetnamenin düzeltilmesi için kararın infaz savcılığına gönderilmesine,
3. İndirilen ceza nedeniyle infazı tamamlanmışsa derhâl TAHLİYEME
karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim.
Tarih
Hükümlü (veya Müdafii) Ad Soyad, imza
EKLER: Gerekçeli karar örneği, müddetname örneği, vekâletname örneği (varsa).
Bu örnek, dilekçenin yapısını göstermek amacıyla hazırlanmıştır. Hükümdeki kabuller ve uygulanan diğer indirimler dosyaya göre yazılmalıdır.
Dikkat edilecek noktalar
Hükümdeki kabullerin önemi
Uyarlama yargılamasında mahkeme kural olarak yeniden delil toplamaz; hükümde kabul edilen olaylar esas alınır. Bu nedenle gerekçeli kararda hükümlünün katkısının nasıl tanımlandığı belirleyicidir. Kararda “hesabını vermek suretiyle” ifadesi yer alıyorsa indirim talebi güçlüdür. Kararda parayı çektiği veya teslim ettiği kabul edilmişse bu durum dilekçede ayrıca tartışılmalıdır.
Diğer indirimlerle ilişkisi
Hükümde TCK m. 39 uyarınca yardım eden sıfatıyla indirim uygulanmışsa, 158/4’teki indirimin bunun yanında uygulanıp uygulanmayacağı tartışmalıdır. Fıkra “iştirak” ifadesini kullandığından yardım edeni de kapsar; ancak aynı katkı için iki ayrı indirimin birlikte uygulanması konusunda yargı içtihadının oluşmasını izlemek gerekir. Dilekçede bu husus açıkça tartışılmalı ve mahkemeden lehe sonucu doğuran değerlendirme istenmelidir.
Lehe kanunun bütün olarak karşılaştırılması
Lehe kanun belirlenirken önceki ve sonraki kanun hükümleri ayrı ayrı uygulanarak sonuçlar karşılaştırılır; iki kanunun lehe hükümleri birleştirilemez. Somut olayda 7589 sayılı Kanunla yapılan diğer değişikliklerin, örneğin HAGB düzenlemesindeki değişikliklerin, hükümlünün aleyhine sonuç doğurup doğurmadığı da kontrol edilmelidir.
Örnek olay
K, 2023 yılında 5.000 TL karşılığında banka kartını ve şifresini tanımadığı bir kişiye vermiş, hesap birkaç gün içinde telefon dolandırıcılığında kullanılmıştır. Mahkeme K’yı TCK m. 158/1-f ve 37 uyarınca üç yıl dört ay hapis cezasına mahkûm etmiş, karar 2025 yılında kesinleşmiştir. K’nın avukatı, 7589 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra uyarlama dilekçesi verir. Gerekçeli kararda K’nın katkısının yalnızca kartı vermekten ibaret olduğu kabul edildiğinden mahkeme cezayı yarı oranında indirerek bir yıl sekiz aya düşürür. K’nın cezaevinde geçirdiği süre dikkate alınınca denetimli serbestlik tarihi gelmiş olduğundan K, infaz hâkimliği kararıyla kısa süre içinde cezaevinden ayrılır.
Sık yapılan hatalar
- Uyarlama talebini infaz hâkimliğine yapmak; lehe kanun değerlendirmesi hükmü veren mahkemeye aittir.
- Gerekçeli kararda katkının nasıl tanımlandığını incelemeden genel bir talep yazmak.
- Yargılaması devam eden dosyada indirimin kendiliğinden uygulanacağını varsayıp istinaf veya temyiz merciine dilekçe vermemek.
- Adli para cezasının da indirilmesini istememek.
- Ret kararına karşı itiraz süresini kaçırmak.
Sıkça sorulan sorular
Uyarlama için bir süre var mı?
Uyarlama talebi için kanunda süre öngörülmemiştir; ceza infaz edilmekte olduğu sürece başvurulabilir. Ancak ne kadar erken başvurulursa indirimin infaza etkisi o kadar büyük olur.
Cezası infaz edilmiş kişi başvurabilir mi?
Ceza tamamen infaz edilmişse uyarlamanın pratik etkisi sınırlıdır. Bununla birlikte adli sicil kaydı ve memnu hakların iadesi gibi sonuçlar bakımından talepte bulunulabilir.
Dolandırıcılar tarafından aldatılarak hesabını veren kişi ne yapmalı?
Bu kişilerin kastı bulunmadığından beraat etmeleri gerekir. Soruşturma veya kovuşturma aşamasında savunmanın buna göre yapılması için “Banka Hesabı Kullandırma Savunma Dilekçesi Örneği” sayfamıza bakılabilir.
Uyarlama kararı duruşmalı mı verilir?
5275 m. 101/1 uyarınca kural olarak duruşma yapılmaz; mahkeme savcı ve hükümlünün yazılı görüşlerini alarak karar verir.
Sonraki adım
Gerekçeli karar ve müddetname temin edilmeli, hükümde katkının yalnızca hesap veya kart bilgisini vermekle sınırlı kabul edilip edilmediği kontrol edilmeli ve uyarlama dilekçesi hükmü veren mahkemeye verilmelidir. Dosya istinaf veya temyiz aşamasındaysa lehe kanunun uygulanması ilgili merciden ayrıca istenmelidir.
Mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 7, 37, 39, 157-158; 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 98, 101.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.