Temyiz edilen bir dosyanın Yargıtay’da hangi daire tarafından inceleneceği, suçun veya davanın türüne göre önceden belirlenmiştir. Bu dağılıma iş bölümü denir. İş bölümü kanunla değil, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kararıyla düzenlenir ve iş yüküne göre zaman zaman değiştirilir.
Bu yazıda iş bölümünün hukuki dayanağı, 2026 yılında yürürlüğe giren güncel karara göre ceza ve hukuk dairelerinin görev alanları ve görevli dairenin belirlenmesine ilişkin kurallar ele alınmaktadır.
KISA CEVAP
- Yargıtay’da on iki hukuk ve on iki ceza dairesi bulunur; daireler arasındaki iş bölümünü Büyük Genel Kurul belirler (2797 sayılı Kanun m. 5, 14).
- Yürürlükteki iş bölümü, Büyük Genel Kurulun 29/6/2026 tarihli ve 1 sayılı kararıdır ve 1/7/2026’dan itibaren uygulanır.
- Birden fazla suç içeren hükümlerde en ağır yaptırımlı suça bakan ceza dairesi görevlidir; temel şeklin hapis cezası üst sınırı esas alınır.
- Uyuşturucu suçları 8. ve 10. Ceza Daireleri arasında paylaştırılmış, 5464 sayılı Kanun’a ilişkin işler 11. Ceza Dairesine verilmiştir.
- Daireler arasındaki görev ve iş bölümü uyuşmazlıklarını Başkanlar Kurulu kesin olarak karara bağlar (2797 sayılı Kanun m. 17/1-a).
Hukuki dayanak
2797 sayılı Yargıtay Kanunu m. 5 uyarınca Yargıtay’da on iki hukuk ve on iki ceza dairesi bulunur. Hukuk daireleri ile ceza daireleri kendi aralarında iş bölümü esasına göre çalışır (m. 14). İş bölümü karar tasarısını Başkanlar Kurulu hazırlar; tasarı, toplantıdan yedi gün önce ilan edilerek Büyük Genel Kurulun onayına sunulur. Büyük Genel Kurul tasarıyı aynen veya değiştirerek onaylayabilir.
Daireler arasında çıkan görev ve iş bölümü uyuşmazlıklarını Başkanlar Kurulu kesin olarak karara bağlar (m. 17/1-a). Bir dairenin görevine giren işe fiilî veya hukuki imkânsızlık nedeniyle bakamaması hâlinde başka bir daireyi görevlendirmek de bu kurulun yetkisindedir.
2026 tarihli iş bölümü kararı
Yürürlükteki düzenleme, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun 29/6/2026 tarihli ve 1 sayılı kararıdır. Karar 30/6/2026 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanmış ve yayımı izleyen ayın başından, yani 1/7/2026 tarihinden itibaren uygulanmaya başlamıştır. Bu karar, 26/6/2025 tarihli ve 2025/1 sayılı önceki iş bölümü kararının yerini almıştır.
Kararda yer alan iş durumu çizelgelerine göre 2026 yılının ilk yarısı sonunda ceza dairelerinde 219.670, hukuk dairelerinde 78.239 derdest dosya bulunmaktadır. Yeni iş bölümü bu yük dağılımı dikkate alınarak hazırlanmıştır.
Ceza dairelerinin görev alanları
Ceza dairelerinin görevleri çoğunlukla 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (TCK) madde numaralarıyla belirlenmiştir. Başlıca dağılım şöyledir:
| Daire | Başlıca görev alanı |
|---|---|
| 1. Ceza Dairesi | Kasten öldürme, kasten yaralama (TCK m. 81-88), terk; infaz aşamasındaki uyuşmazlıklar (koşullu salıverilme, denetimli serbestlik, disiplin cezaları) |
| 2. Ceza Dairesi | Hırsızlık (TCK m. 141-147), konut dokunulmazlığının ihlali, karşılıksız yararlanma, hileli ve taksirli iflas |
| 3. Ceza Dairesi | Silahlı örgüt, devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlar, casusluk, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu ve 2911 sayılı Kanun’dan kaynaklanan suçlar, suç gelirlerinin aklanması |
| 4. Ceza Dairesi | Hakaret, cebir, göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti, suç işlemek amacıyla örgüt kurma (TCK m. 220), çevre ve imar kirliliği, aile içi kötü muamele, görevi yaptırmamak için direnme |
| 5. Ceza Dairesi | Kamu idaresinin güvenilirliğine karşı suçlar (zimmet, irtikap, rüşvet, görevi kötüye kullanma), ihaleye fesat karıştırma, tefecilik; yargı yeri belirlenmesi ve davanın nakli |
| 6. Ceza Dairesi | Tehdit, şantaj, yağma, mala zarar verme |
| 7. Ceza Dairesi | Kaçakçılık, tütün ve akaryakıt mevzuatı, bankacılık suçları; başka dairenin görevine girmeyen özel ceza kanunu suçları ve Kabahatler Kanunu’na ilişkin işler |
| 8. Ceza Dairesi | Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma, işkence ve eziyet, genel güvenliğin tehlikeye sokulması, parada sahtecilik, iftira, yalan tanıklık, 6136 sayılı Kanun’a aykırılık, uyuşturucu suçlarının yarısı; başka daireye verilmeyen diğer TCK suçları |
| 9. Ceza Dairesi | Cinsel suçlar (TCK m. 102-105), çocuk düşürtme ve kısırlaştırma |
| 10. Ceza Dairesi | Uyuşturucu suçlarının diğer yarısı, zehirli madde ve sağlık için tehlikeli madde suçları |
| 11. Ceza Dairesi | Dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma, resmî ve özel belgede sahtecilik, bilişim suçları, banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması, 5464 sayılı Kanun suçları |
| 12. Ceza Dairesi | Taksirle öldürme ve yaralama, özel hayatın gizliliği ve kişisel veriler, ısrarlı takip, trafik güvenliğini tehlikeye sokma, müstehcenlik, Vergi Usul Kanunu suçları, CMK m. 141-144 kapsamındaki koruma tedbirleri nedeniyle tazminat |
Uyuşturucu suçları (TCK m. 188-192 ve ilgili özel kanunlar) 8. ve 10. Ceza Daireleri arasında yarı yarıya paylaştırılmıştır.
2026 kararıyla yapılan değişikliklerden biri, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’na ilişkin işlerin 8. Ceza Dairesinden 11. Ceza Dairesine aktarılmasıdır. 8. Ceza Dairesinin arşivinde bulunan ve henüz incelenmemiş bu dosyalar UYAP üzerinden 11. Ceza Dairesine devredilmiştir.
Görevli ceza dairesinin belirlenmesinde ortak kurallar
Bir dosyada birden fazla suç bulunduğunda hangi dairenin görevli olacağı, kararın “Ortak Hükümler” bölümünde düzenlenmiştir:
- Esas alınan nitelendirme: Mahkûmiyet kararlarında mahkeme hükmündeki, mahkûmiyet dışındaki kararlarda ise iddianamedeki suç vasfı esas alınır.
- En ağır suç kuralı: Birden fazla suçun bulunduğu hükümlerin temyiz incelemesini, en ağır yaptırımlı suça bakmakla görevli daire yapar. Ağırlık belirlenirken nitelikli hâller dikkate alınmaz; suçun temel şeklindeki hapis cezasının üst sınırına, eşitlik hâlinde alt sınırına bakılır.
- Temyiz dilekçesinin kapsamı: Görevli daire, temyiz dilekçesinin kapsamındaki suçlara göre belirlenir. Temyizi mümkün olmayan veya temyiz hakkı bulunmayan kişice temyiz edilen suçlar bu hesaplamada dikkate alınmaz.
- Tebliğname tarihi: Yeni iş bölümü, yürürlük tarihinden sonra tebliğnamesi düzenlenen işlere uygulanır.
- Terör suçları: 3713 sayılı Kanun m. 4’te sayılan suçlar, terör örgütü faaliyeti kapsamında işlenip işlenmediğine bakılmaksızın suç tipine göre görevli dairece incelenir.
Bazı işler, iş bölümü değişse de ilk daireye bağlı kalır. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının CMK m. 308 kapsamındaki itirazını, kararına itiraz edilen daire inceler. Direnme kararlarına yönelik temyizleri de, sonradan görevli daire değişmiş olsa bile kararına direnilen daire inceler. Yazıma ilişkin maddi hataların düzeltilmesi talepleri de kararı veren daireye aittir.
Bu kuralların uygulamadaki yansımasına örnek olarak Yargıtay 2. Ceza Dairesinin bir kararı gösterilebilir. Hırsızlık suçundan verilen hükme yönelik Başsavcılık itirazı üzerine Ceza Genel Kurulu dosyayı temyiz incelemesi için 6. Ceza Dairesine göndermiş; 6. Ceza Dairesi ise 2024 iş bölümünü gerekçe göstererek dosyayı 2. Ceza Dairesine göndermiştir. 2. Ceza Dairesi, Ceza Genel Kurulunun kararı karşısında temyiz inceleme görevinin 6. Ceza Dairesine ait olduğunu belirterek görevsizlik kararı vermiş ve görevli dairenin belirlenmesi için dosyayı Ceza Daireleri Başkanlar Kuruluna göndermiştir (Yargıtay 2. CD, E. 2025/3678, K. 2025/7037, T. 22/4/2025).
Hukuk dairelerinin görev alanları
Hukuk daireleri; medeni hukuk, gayrimenkul hukuku, borçlar ve ticaret hukuku ile iş ve sosyal güvenlik hukuku olmak üzere dört ihtisas alanında toplanmıştır. Her daire kural olarak tek bir ihtisas alanında yer alır ve bir temel göreve sahiptir:
| Daire | Temel görev |
|---|---|
| 1. Hukuk Dairesi | Taşınmaz mülkiyeti, tapu sicili, muris muvazaası |
| 2. Hukuk Dairesi | Aile hukuku (boşanma, velayet, nafaka) |
| 3. Hukuk Dairesi | Sözleşme ve tüketici hukuku, kira, sebepsiz zenginleşme, abonelik sözleşmeleri |
| 4. Hukuk Dairesi | Haksız fiil ve trafik kazalarından doğan tazminat, sigorta |
| 5. Hukuk Dairesi | Kamulaştırma, kamulaştırmasız el atma, kat mülkiyeti |
| 6. Hukuk Dairesi | Eser sözleşmeleri, ticaret ve kooperatifler hukuku, sıra cetveli |
| 7. Hukuk Dairesi | Sınırlı ayni haklar, ortaklığın giderilmesi, miras hukuku, kamu orta malları |
| 8. Hukuk Dairesi | Kadastro hukuku, tüzel kişiler |
| 9. Hukuk Dairesi | İş hukuku |
| 10. Hukuk Dairesi | Sosyal güvenlik hukuku |
| 11. Hukuk Dairesi | Ticaret, sigorta ve bankalar hukuku |
| 12. Hukuk Dairesi | İcra ve iflas hukuku, genel muvazaa |
Bir davada birden fazla dairenin görevine giren uyuşmazlık varsa, inceleme uyuşmazlığı doğuran asıl hukuki ilişkiye ait kararları inceleyen daire tarafından yapılır. Yürürlük tarihinde önceki iş bölümüne göre bir dairede bulunan ve incelemesi tamamlanmamış dosyalar, yeni karara göre görevli hâle gelen daireye gönderilir.
Uygulamada iş bölümünün önemi
İş bölümü, temyiz başvurusunu yapan kişinin seçebileceği bir konu değildir. Temyiz dilekçesi hükmü veren mahkemeye veya bölge adliye mahkemesine verilir; dosya Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığında tebliğname düzenlendikten sonra iş bölümüne göre görevli daireye gönderilir. Bununla birlikte görevli dairenin bilinmesi pratik açıdan önem taşır:
- İçtihat araştırması: Temyiz dilekçesinde dayanılacak emsal kararların, dosyayı inceleyecek dairenin kararları arasından seçilmesi, dilekçenin etkisini artırır. Ancak iş bölümü değiştiğinde önceki yıllarda konuya bakan dairenin kararları da araştırılmalıdır.
- Dosya takibi: Dosyanın hangi dairede olduğu ve esas numarası UYAP Vatandaş Portalı, UYAP Avukat Portalı veya Yargıtay’ın internet sitesindeki dosya sorgulama ekranından öğrenilebilir.
- Bekleme süresi: Dairelerin iş yükleri birbirinden çok farklıdır. Kararda yer alan çizelgeler, örneğin 3. ve 9. Ceza Dairelerinde derdest dosya sayısının diğer dairelere göre yüksek olduğunu göstermektedir.
Sıkça Sorulan Sorular
İş bölümü değiştiğinde Yargıtay’daki dosya başka daireye geçer mi?
Ceza dosyalarında yeni iş bölümü, yürürlük tarihinden sonra tebliğnamesi düzenlenen işlere uygulanır. Hukuk dosyalarında ise incelemesi tamamlanmamış dosyalar yeni görevli daireye gönderilir. Başsavcılık itirazı, direnme ve maddi hata düzeltme gibi işlerde ise kararı veren daire görevli kalır.
Yanlış daireye gönderilen dosya ne olur?
Daire görevsizlik kararı vererek dosyayı görevli daireye gönderir. Daireler arasında uyuşmazlık çıkarsa uyuşmazlığı Başkanlar Kurulu kesin olarak çözer (2797 sayılı Kanun m. 17/1-a).
Daire seçimi için başvuru yapılabilir mi?
Yapılamaz. Görevli daire, hüküm veya iddianamedeki suç vasfına ve iş bölümü kuralına göre kendiliğinden belirlenir.
Sonuç
Yargıtay’da görevli daire, 1/7/2026’dan bu yana Büyük Genel Kurulun 29/6/2026 tarihli kararına göre belirlenmektedir. Ceza dosyalarında en ağır suç ve temyiz dilekçesinin kapsamı, hukuk dosyalarında ise asıl hukuki ilişki belirleyicidir. İş bölümü her yıl değişebildiğinden, temyiz aşamasındaki bir dosyada güncel karara bakılması gerekir. Somut dosyaya ilişkin sorular için büromuzla iletişime geçilebilir.
Mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu, 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun, 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu, 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu.
Bu yazı, 16 Ekim 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için hukuki destek alınız.