İşe İade Dava Dilekçesi Örneği

İşe iade davası, iş güvencesi kapsamındaki işçinin geçerli bir sebep olmadan işten çıkarılması hâlinde feshin geçersizliğinin tespitini ve işe geri dönmeyi istediği davadır. Bu davada süreler çok kısadır ve kaçırıldığında telafi edilemez. Fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulmamışsa veya arabuluculuk son tutanağından itibaren iki hafta içinde dava açılmamışsa fesih geçerli bir fesihmiş gibi sonuç doğurur. Bu nedenle dava dilekçesinin, süre hesabını, iş güvencesi şartlarını ve talep sonucunu eksiksiz göstermesi gerekir.

Bu yazıda işe iade dava dilekçesinin hangi bölümlerden oluştuğu, talep sonucunun nasıl yazılacağı ve uygulamada sık yapılan hatalar ele alınmakta, sonunda indirilebilir bir dilekçe örneği yer almaktadır. Davanın şartları ve yargılama süreci “İşe İade Davası“, arabuluculuk aşaması ise “Zorunlu Arabuluculuk” yazılarımızda ayrıntılı olarak anlatılmıştır.

Kanun metni

Dava açmadan önce kontrol edilecekler

İş güvencesi şartları

Dilekçede önce işçinin iş güvencesinden yararlandığı gösterilmelidir. İş yerinde fesih tarihinde en az otuz işçi çalışması gerekir; işverenin aynı iş kolunda birden fazla iş yeri varsa bu iş yerlerindeki toplam işçi sayısı esas alınır. İşçinin aynı işverene bağlı en az altı aylık kıdemi bulunmalıdır. Sözleşme belirsiz süreli olmalıdır; objektif bir sebep olmadan art arda yenilenen belirli süreli sözleşmeler baştan itibaren belirsiz süreli sayılır (m. 11). İşletmenin bütününü yöneten ve işçiyi işe alma ile işten çıkarma yetkisi bulunan işveren vekilleri iş güvencesinden yararlanamaz. Unvanın “müdür” olması tek başına bu sonucu doğurmaz; dilekçede işçinin gerçekte bu yetkileri kullanmadığı belirtilmelidir.

Sürelerin hesabı

Bir aylık süre, fesih bildiriminin işçiye tebliğ edildiği günden başlar. Fesih bildirimi yazılı yapılmamışsa veya işçi sözlü olarak işten çıkarılmışsa süre, işten çıkarıldığı gün başlar. Arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamazsa iki haftalık süre, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren işler. Tutanağın işçiye ayrıca tebliğ edilmesi beklenmez. Bu nedenle tutanak imzalandığı gün takvime işlenmeli ve dava bu süre içinde açılmalıdır.

Fesih bildirimindeki gerekçe

İşveren, feshi yazılı olarak ve sebebini açık ve kesin bir şekilde belirterek bildirmek zorundadır (m. 19). İşçinin davranışı veya verimi ile ilgili bir sebeple fesih yapılacaksa, işçinin savunması alınmalıdır. Dilekçede bildirimdeki gerekçe aynen aktarılmalı, ardından neden geçerli olmadığı açıklanmalıdır. Örneğin “ekonomik daralma” gerekçesiyle çıkarılan işçinin yerine kısa süre sonra yeni işçi alınmışsa, bu durum işletmesel kararın tutarlı olmadığını gösterir. Performans gerekçesinde ise objektif ölçütlerin bulunup bulunmadığı, işçiye eğitim ve uyarı verilip verilmediği tartışılmalıdır. Geçerli sebepler “Geçerli Fesih Nedenleri” yazımızda ele alınmıştır.

Feshin son çare olması

Yargıtay uygulamasında işveren, feshe başvurmadan önce işçiyi başka bir işte çalıştırma imkânını değerlendirmek zorundadır. İşletmesel nedenle yapılan fesihlerde işverenin aldığı kararın uygulanıp uygulanmadığı, fazla mesai yaptırılmaya devam edilip edilmediği ve kıdem, yaş gibi seçim ölçütlerinin objektif olup olmadığı da incelenir. Dilekçede bu noktalara değinmek, mahkemenin araştırmayı doğru yöne çevirmesini sağlar.

Dilekçenin bölümleri

Taraflar ve görevli mahkeme

Davacı işçi, davalı ise işverendir. Alt işveren ilişkisi varsa asıl işveren ile alt işveren birlikte davalı gösterilir; bu durumda mahkeme feshin geçersizliğine karar verirken iki işvereni birlikte sorumlu tutar. Görevli mahkeme iş mahkemesidir; iş mahkemesi bulunmayan yerlerde dava asliye hukuk mahkemesinde, iş mahkemesi sıfatıyla görülür. Yetkili mahkeme davalının yerleşim yeri veya işin yapıldığı yer mahkemesidir (7036 sayılı Kanun m. 6).

Talep sonucu

İşe iade davasında talep sonucu kanundaki sıralamaya uygun yazılmalıdır. Önce feshin geçersizliğinin tespiti ve işe iade istenir. Ardından işçinin işe başlatılmaması hâlinde ödenecek işe başlatmama tazminatının miktarının belirlenmesi istenir. Kanun bu tazminatı en az dört, en çok sekiz aylık ücret olarak belirler. Son olarak kararın kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için en çok dört aya kadar doğmuş ücret ve diğer hakların ödenmesine karar verilmesi talep edilir. Mahkeme bu tutarları kararında gösterir.

Harç ve dava değeri

İşe iade davası, para alacağı davası değildir. Bu nedenle maktu harç yatırılır. Kıdem ve ihbar tazminatı gibi işçilik alacakları bu davada istenmez; işçi işe başlatılmadığında veya başlamadığında bu alacaklar ayrı bir dava ve ayrı bir arabuluculuk başvurusuyla istenir.

İşe iade dava dilekçesi örneği

⬇ Word olarak indir (.docx)

Karardan sonra yapılacaklar

Mahkeme feshin geçersizliğine karar verirse karar kesinleştikten sonra işçinin, kesinleşen kararın tebliğinden itibaren on iş günü içinde işe başlamak için işverene başvurması gerekir (m. 21/5). Bu başvuru yapılmazsa işverenin yaptığı fesih geçerli bir fesih gibi sonuç doğurur ve işçi işe başlatmama tazminatı ile boşta geçen süre ücretini alamaz. Başvurunun noter aracılığıyla ihtarname gönderilerek yapılması ispat bakımından güvenlidir.

İşveren işçinin başvurusunu bir ay içinde işe başlatmazsa, mahkemenin belirlediği işe başlatmama tazminatını ödemek zorundadır. Boşta geçen süre ücreti ise işçi işe başlatılsa da başlatılmasa da ödenir. İşçi işe başlatılırsa daha önce ödenmiş kıdem ve ihbar tazminatı varsa bunlar bu ödemeden mahsup edilir. İşe başlatılmayan işçi, kıdem ve ihbar tazminatı ile diğer alacaklarını ayrıca isteyebilir; ihbar ve kıdem hesabında boşta geçen dört aylık süre de hizmet süresine eklenir.

Sık yapılan hatalar

• Bir aylık arabuluculuk süresini fesih tarihinden değil, son çalışma gününden veya bordronun kesilmesinden hesaplamak. Süre, fesih bildiriminin tebliğinden başlar.
• Son tutanaktan itibaren işleyen iki haftalık süreyi, tutanağın ayrıca tebliğini bekleyerek kaçırmak.
• Talep sonucunda işe başlatmama tazminatının ve boşta geçen süre ücretinin belirlenmesini istemeyi unutmak.
• İşe iade davası içinde kıdem, ihbar ve fazla mesai alacaklarını da istemek. Bu alacaklar ayrı davanın konusudur.
• Alt işveren ilişkisinde yalnızca alt işvereni davalı göstermek.
• Kesinleşen kararın tebliğinden sonra on iş günü içinde işverene başvurmamak.
• İşçi sayısını yalnızca çalışılan şubeye göre hesaplamak. Aynı iş kolundaki tüm iş yerleri birlikte dikkate alınır.

Sıkça sorulan sorular

Sonraki adım

Fesih bildirimi alındığı gün tebliğ tarihi not edilmeli, bir aylık süre dolmadan arabuluculuk bürosuna başvurulmalıdır. Arabuluculuk anlaşmazlıkla biterse son tutanak tarihinden itibaren iki hafta içinde, iş güvencesi şartlarını, fesih gerekçesinin geçersizliğini ve kanuni talepleri içeren dilekçeyle iş mahkemesinde dava açılmalıdır. İşçilik alacakları için ayrı arabuluculuk başvurusu ve dava süreci “Kıdem ve İhbar Tazminatı Dava Dilekçesi” yazımızda anlatılmıştır.

Mevzuat: 4857 sayılı İş Kanunu m. 11, 18-21; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m. 3, 6; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.