Bir kimsenin konutuna ya da konutun eklentisine onun rızası olmadan giren veya izinle girdikten sonra çıkmayan kişi, konut dokunulmazlığının ihlali suçunu işler (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, TCK m. 116). Temel cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir. Fiil gece vakti ya da cebir veya tehdit kullanılarak işlenirse ceza bir yıldan üç yıla çıkar. Suç uzlaştırma kapsamındadır; temel hâli ayrıca şikâyete bağlıdır.
KISA CEVAP
- Konuta veya eklentisine (bahçe, balkon, garaj, depo) rızaya aykırı girmek ya da izinle girip çıkmamak suçtur.
- Temel ceza altı ay ile iki yıl hapistir (TCK m. 116/1).
- Açık rıza gerekmeden girilen yerler dışındaki iş yerlerinde ceza altı ay ile bir yıl hapis veya adli para cezasıdır (m. 116/2).
- Gece vakti, cebir veya tehditle işlenirse ceza bir yıl ile üç yıl hapistir (m. 116/4).
- Aile bireylerinden birinin meşru amaçla verdiği rıza yeterlidir (m. 116/3).
- Suç uzlaştırmaya tabidir (5271 sayılı CMK m. 253). Birinci ve ikinci fıkradaki hâller şikâyete bağlıdır; şikâyet süresi fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı aydır.
Kanun metni
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 116
(1) Bir kimsenin konutuna, konutunun eklentilerine rızasına aykırı olarak giren veya rıza ile girdikten sonra buradan çıkmayan kişi, mağdurun şikayeti üzerine, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. (2) Birinci fıkra kapsamına giren fiillerin, açık bir rızaya gerek duyulmaksızın girilmesi mutat olan yerler dışında kalan işyerleri ve eklentileri hakkında işlenmesi hâlinde, mağdurun şikâyeti üzerine altı aydan bir yıla kadar hapis veya adlî para cezasına hükmolunur. (3) Evlilik birliğinde aile bireylerinden ya da konutun veya işyerinin birden fazla kişi tarafından ortak kullanılması durumunda, bu kişilerden birinin rızası varsa, yukarıdaki fıkralar hükümleri uygulanmaz. Ancak bunun için rıza açıklamasının meşru bir amaca yönelik olması gerekir. (4) Fiilin, cebir veya tehdit kullanılmak suretiyle ya da gece vakti işlenmesi halinde, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Suçla korunan değer: mülkiyet değil, huzur
Bu suç evin kime ait olduğunu korumaz, orada yaşayan kişinin huzurunu ve güvenlik duygusunu korur. Bu nedenle ev sahibi de kiracısının evine kiracının rızası olmadan girerse suç işlemiş olur. Kira süresi bitmiş olsa bile kiraya verenin anahtarla içeri girmesi suçu oluşturabilir; tahliye ancak icra veya mahkeme yoluyla sağlanır. Tahliye yollarını sitemizdeki Kiracı Nasıl Tahliye Edilir? İhtiyaç, Tahliye Taahhüdü ve Kira Borcunu Ödememe yazısında anlattık.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu bu noktayı şöyle açıklar:
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 09.07.2020 tarihli, E. 2018/578, K. 2020/363 sayılı kararı
Madde gerekçesinde de vurgulandığı üzere konut dokunulmazlığının ihlali ile mülkiyet ve zilyetlik hakkı değil kişi hürriyeti korunmaktadır. Kanunda mülkiyet ve zilyetliği koruyan başka hükümler bulunmakta olup bu suçla kişilerin konutlarındaki güvenlik duygusu, sükûn ve huzurlarının korunması amaçlanmaktadır.
Konut ve eklenti nedir?
Ceza Genel Kurulu konutu, kişilerin devamlı veya geçici olarak yerleşmek ve barınmak amacıyla oturmalarına elverişli yerler olarak tanımlar. Ev, yazlık, otel odası, öğrenci yurdundaki oda ve karavan bu kapsama girebilir. Eklenti ise konuta bağlı ve onunla birlikte kullanılan bahçe, avlu, balkon, garaj, kömürlük gibi yerlerdir.
İş yerleri ayrı bir fıkrada düzenlenir. Mağaza, kafe veya bekleme salonu gibi herkesin açık izin almadan girdiği yerlere mesai saatinde girmek suç değildir. Ancak iş yerinin personel bölümüne, kapalıyken ya da yasaklandığı hâlde girmek ikinci fıkradaki suçu oluşturur.
Rıza ve aile içi durumlar
Rıza açık olabileceği gibi davranıştan da anlaşılabilir. Kapıyı çalmak ve içeri buyur edilmek açık rızadır. Kapısı kilitli bahçenin duvarından atlamak ise rızaya aykırılığın açık göstergesidir.
Evi birden fazla kişi kullanıyorsa, birinin rızası kural olarak yeterlidir (m. 116/3). Kanun burada bir şart koyar: rıza meşru bir amaca yönelik olmalıdır. Ceza Genel Kurulu aynı kararda bu şartı şöyle açıklamıştır:
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 09.07.2020 tarihli, E. 2018/578, K. 2020/363 sayılı kararı
Öyleyse meşru bir amaç için gösterilmiş rıza olması kaydıyla evlilik birliğindeki aile üyelerinden her biri tek başına rıza açıklamaya ehildir. Meşru amacın, hukuka aykırı olmaması, diğer hak sahipleri tarafından kabul edilebilir nitelikte olması gerekir.
Bu karara konu olayda sanık, gece saat 22.00 sıralarında evin hanımının izniyle eve girmiş, eşi eve döndüğünde kapı içeriden zincirlenmiş bulunmuştu. Uyuşmazlık, eşlerden birinin verdiği rızanın meşru bir amaca dayanıp dayanmadığına ilişkindi.
Cezayı ağırlaştıran hâller
Dördüncü fıkraya göre fiil cebir veya tehditle ya da gece vakti işlenirse ceza bir yıldan üç yıla kadar hapistir. Gece vakti, güneşin batmasından bir saat sonra başlayıp doğmasından bir saat öncesine kadar süren zamandır (TCK m. 6/1-e).
TCK m. 119 ayrıca cezayı bir kat artıran hâller sayar: suçun silahla, kişinin kendisini tanınmayacak hâle koymasıyla, birden fazla kişi tarafından birlikte, suç örgütünün korkutucu gücünden yararlanılarak ya da kamu görevinin sağladığı nüfuz kötüye kullanılarak işlenmesi.
Hırsızlık amacıyla eve girilmişse fail ayrıca hırsızlıktan da yargılanır. Konutta işlenen hırsızlık, nitelikli hırsızlıktır (TCK m. 142/1-b). Bu konuyu sitemizdeki Hırsızlık Suçu (TCK 141-142) yazısında anlattık.
Suçun manevi unsuru ve tamamlanma anı
Konut dokunulmazlığının ihlali kasten işlenebilen bir suçtur. Failin, girdiği yerin başkasının konutu ya da eklentisi olduğunu ve oradaki kişinin rızasının bulunmadığını bilmesi yeterlidir. Eve hangi amaçla girildiği suçun oluşması bakımından önemli değildir; alacak istemek, tartışmayı sürdürmek ya da yalnızca konuşmak için de girilse suç oluşur. Amaç, başka bir suç oluşturuyorsa (hırsızlık, yağma, cinsel saldırı gibi) o suç ayrıca cezalandırılır.
Suç, failin bedeninin tamamıyla konuta ya da eklentisine girmesiyle tamamlanır. Kapıyı zorlarken ya da pencereden içeri girmeye çalışırken yakalanan kişi hakkında teşebbüs hükümleri uygulanır (TCK m. 35). İzinle girip çıkmama biçiminde işlenen hâlde ise suç, konut sahibinin çıkma talebine rağmen failin içeride kalmayı sürdürdüğü anda oluşur ve fail çıkana kadar devam eder.
İçeri girmek için kapı, kilit ya da pencere kırılmışsa fail ayrıca mala zarar verme suçundan da sorumlu tutulur (TCK m. 151). Kırma, aynı zamanda cebir olarak değerlendirildiğinde dördüncü fıkradaki ağır hâlin uygulanması gündeme gelir.
Hukuka uygunluk nedenleri
Rızaya aykırı her giriş suç değildir. Bazı hâllerde girişi hukuka uygun kılan nedenler bulunur:
- Kanunun hükmünü yerine getirme. Kolluğun hâkim kararı ya da gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle konutta arama yapması suç değildir (CMK m. 116, 119; TCK m. 24). Ancak usule aykırı arama hem delilin hukuka aykırı sayılmasına hem de kamu görevlisinin sorumluluğuna yol açabilir.
- İcra işlemleri. İcra müdürünün tahliye ya da haciz için yasal usule uygun olarak konuta girmesi, kanunun verdiği yetkinin kullanılmasıdır.
- Zorunluluk hâli. Yangın, su baskını ya da içeride yardım bekleyen biri olduğu izlenimi gibi ağır ve yakın bir tehlikeyi önlemek için konuta girilmesi zorunluluk hâli kapsamında değerlendirilir (TCK m. 25/2).
- Varsayılan rıza. Konut sahibi orada bulunmasaydı girişe izin vereceği açıkça anlaşılıyorsa, örneğin komşunun yokluğunda patlayan su borusunu kapatmak için girilmişse, fiil hukuka aykırı sayılmaz.
Yargıtay uygulamasında sık karşılaşılan durumlar
Konut dokunulmazlığının ihlali davalarının büyük kısmı, birbirini tanıyan kişiler arasında geçer: ev sahibi ile kiracı, eşler, eski eşler veya aile bireyleri. Bu tür dosyalarda belirleyici olan, konutu fiilen kimin kullandığı, rızanın kimden alındığı ve rızanın meşru bir amaca yönelik olup olmadığıdır. Yargıtay kararları bu üç soru etrafında şekillenmektedir.
Ev sahibinin kiracının konutuna girmesi
Yargıtay 8. Ceza Dairesi E. 2021/16898, K. 2023/8316, T. 01.11.2023 sayılı kararına konu olayda ev sahibi, kira borcunu ödemeyen kiracısına ihtarname göndermiş ve icra takibi başlatmış, ancak yasal yoldan tahliyeyi beklemeden kiracının rızası olmaksızın eve girerek eşyaları dışarı çıkarmış ve kapı kilidini değiştirmiştir. Daire, yasal yollarla tahliye sağlanması gerekirken bu şekilde konuta girilmesinin konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturduğunu kabul eden bölge adliye mahkemesi kararında hukuka aykırılık görmemiştir. Bölge adliye mahkemesi aynı eylem nedeniyle ayrıca hakkı olmayan yere tecavüz suçundan hüküm kurulamayacağını belirterek bu yöndeki hükmü düzeltmişti.
Yargıtay 2. Ceza Dairesi E. 2021/13256, K. 2024/8011, T. 20.05.2024 sayılı kararında ise pansiyon olarak on yıllığına kiralanan bir taşınmazda, kiracının kira bedellerini ödemediği gerekçesiyle kiraya verenin kızının taşınmaza girip oturmaya başlamasını incelemiştir. Daire, kira sözleşmesi devam ederken tahliye davası açılmadan taşınmaza girilmesinin, suç tarihinde iş yeri niteliği taşıması nedeniyle iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturacağını belirtmiş ve olayın hukuki ihtilaf olarak kabul edilerek beraat kararı verilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
Bu iki karar, kira alacağının varlığının veya kiracının sözleşmeye aykırı davranmasının ev sahibine kendiliğinden tahliye hakkı vermediğini açıkça göstermektedir. Kiraya veren, icra veya mahkeme yoluyla tahliye kararı almadan konuta veya iş yerine giremez.
Eşlerden birinin rızası ve meşru amaç şartı
TCK m.116/3, evlilik birliğinde aile bireylerinden birinin rızasının bulunması hâlinde suçun oluşmayacağını, ancak bu rızanın meşru bir amaca yönelik olması gerektiğini öngörür. Yargıtay 2. Ceza Dairesi E. 2021/11689, K. 2021/14925, T. 23.09.2021 sayılı kararına konu olayda, müşterek konutu terk eden kocanın rızasıyla ev sahibi çilingir çağırarak eve girmiş, kadının eşyalarını dışarı çıkarmış ve kilidi değiştirmiştir. Daire, eşini zor durumda bırakacak nitelikteki bu rızanın meşru bir amaca yönelik olmadığını belirterek ev sahibi hakkında beraat kararı verilmesini hukuka aykırı bulmuştur.
Yargıtay 2. Ceza Dairesi E. 2021/11631, K. 2023/7542, T. 23.11.2023 sayılı kararında da gece yarısı, evli kadının çağrısı üzerine eve gelen ve kendisiyle duygusal ilişkisi bulunan sanığın, kadının eşinin uyanarak evden çıkmasını istemesiyle karşılaştığı olayda, kadının rızasının meşru bir amaca yönelik olmadığı kabul edilmiş ve beraat kararı hukuka aykırı bulunmuştur.
Evli eşin konuta girmesi
Buna karşılık eşlerin kendileri bakımından durum farklıdır. Yargıtay 18. Ceza Dairesi E. 2016/15049, K. 2018/12129, T. 02.10.2018 sayılı kararında, resmen evli olan, haklarında ayrılık kararı bulunmayan ve fiilen ayrı yaşadıklarına dair delil elde edilemeyen eşlerden birinin, diğer eşi görmek için onun sahibi olduğu otele gidip önce müşterek konutlarına bakması, sonra eşinin bulunduğu odaya girmesi eyleminin suç oluşturmayacağını belirterek mahkûmiyeti hukuka aykırı bulmuştur.
Boşanma kesinleştikten sonra ise eski eşin konuta girmesi suç oluşturabilir. Yargıtay 18. Ceza Dairesi E. 2017/5662, K. 2019/11258, T. 26.06.2019 sayılı kararında, boşanmış ve ayrı yaşayan sanığın anahtarla eski eşinin konutuna girdikten sonra ona yönelik tehdit suçunu işlediği olayda, sanığın meşru kabul edilemeyecek bir amaçla ve rızaya aykırı olarak konutta kalmaya devam ettiğini belirterek, konut dokunulmazlığının ihlali suçundan beraat kararı verilmesini hukuka aykırı saymıştır.
Rıza ile girildiğinde
Mağdurun rızasıyla konuta giren kişi, içeride başka bir suç işlese bile, kural olarak ayrıca konut dokunulmazlığını ihlal etmiş sayılmaz. Yargıtay 17. Ceza Dairesi E. 2019/1865, K. 2019/3756, T. 21.03.2019 sayılı kararında, mağdurun balkondan anahtarı atarak sanığın evine girmesine izin verdiği olayda bu suçun oluşmadığını belirterek mahkûmiyeti bozmuştur. Yargıtay 6. Ceza Dairesi E. 2017/1157, K. 2017/924, T. 19.04.2017 sayılı kararında da tuvaleti kullanma bahanesiyle mağdurun rızasıyla eve giren ve hırsızlık yapan sanık hakkında, ayrıca konut dokunulmazlığının ihlali suçundan hüküm kurulmasını hukuka aykırı bulmuştur. Bu durumlarda rıza, aldatma ile elde edilmiş olsa bile konuta giriş anında mevcut olduğundan, eylem hırsızlık veya dolandırıcılık gibi asıl suç kapsamında değerlendirilir. Ancak rıza ile girildikten sonra çıkması istenen kişi buna uymazsa, TCK m.116/1’in ikinci seçenek hareketi gerçekleşmiş olur.
Mağdurun tazminat hakkı
Konut dokunulmazlığının ihlali aynı zamanda bir kişilik hakkı ihlalidir. Mağdur, ceza davasından bağımsız olarak fail aleyhine manevi tazminat davası açabilir (6098 sayılı TBK m. 58). Giriş sırasında eşyaya zarar verilmişse maddi tazminat da istenebilir. Ceza davasında katılan sıfatı alınması, tazminat davasında delil toplamayı kolaylaştırır.
Şikâyet, uzlaşma ve görevli mahkeme

- Şikâyet: Birinci ve ikinci fıkradaki hâller şikâyete bağlıdır. Şikâyet, fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı ay içinde savcılığa veya kolluğa yapılır. Dördüncü fıkradaki ağır hâl şikâyete bağlı değildir; savcılık kendiliğinden soruşturur.
- Uzlaştırma: CMK m. 253 konut dokunulmazlığının ihlalini (madde 116) uzlaştırma kapsamında sayar. Taraflar uzlaşırsa soruşturma kovuşturmaya yer olmadığı kararıyla biter.
- Kovuşturma: Uzlaşma olmazsa iddianame asliye ceza mahkemesine verilir.
- Hüküm: Birinci ve ikinci fıkralardaki cezanın üst sınırı iki yılı geçmediği için mahkeme şartları varsa hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına veya cezanın ertelenmesine karar verebilir.
Sıkça sorulan sorular
Ev sahibi, kira süresi bittiği hâlde çıkmayan kiracının evine girebilir mi?
Giremez. Kiracı fiilen oturmaya devam ediyorsa konut onun konutudur. Kiraya veren tahliye kararı veya icra yoluyla tahliye sağlar; kendi başına girerse konut dokunulmazlığını ihlal etmiş olur.
Boşanma davası sürerken eşin evine girmek suç mudur?
Mahkeme ortak konutun kullanımını eşlerden birine bırakmışsa ve diğer eş bu konuta rızaya aykırı girerse suç oluşabilir. Aile içi şiddet nedeniyle 6284 sayılı Kanun‘a göre uzaklaştırma kararı verilmişse karara aykırılık ayrıca zorlama hapsine yol açar.
Apartmanın ortak bahçesine veya merdivenine girmek de suç sayılır mı?
Bina girişi ve merdivenler apartmanda oturanların ortak eklentisidir. Kapısı kapalı bir apartmana izinsiz girip daire kapısına kadar gelmek bu suçu oluşturabilir. Somut olayda girişin amacı ve binanın kullanım biçimi değerlendirilir.
Şikâyetten vazgeçilirse dava düşer mi?
Birinci ve ikinci fıkradaki hâllerde şikâyetten vazgeçme davayı düşürür. Dördüncü fıkradaki ağır hâl şikâyete bağlı olmadığı için vazgeçme sonuca etki etmez, ancak uzlaşma bu hâlde de mümkündür.
Alacaklının borçlunun evine zorla girmesi suç mudur?
Evet. Alacağın varlığı, borçlunun konutuna rızası olmadan girme hakkı vermez. Alacak icra takibi ya da dava yoluyla istenir. Borçlunun evine girip eşya almak ayrıca hırsızlık ya da yağma, tehdit kullanılmışsa tehdit suçunu da oluşturabilir.
Polis arama kararı olmadan eve girerse ne olur?
Arama, hâkim kararı ya da gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısının yazılı emriyle yapılır. Bu usule uyulmadan yapılan aramada elde edilen deliller hukuka aykırı delil sayılabilir. Kamu görevlisinin sorumluluğu ise somut olayın koşullarına göre ayrıca değerlendirilir.
Kapı açıkken içeri girmek de suç mudur?
Kapının açık olması rıza anlamına gelmez. Konutta yaşayan kişinin açık ya da örtülü bir izni yoksa, açık kapıdan girmek de suçu oluşturur. Ancak bu durumda failin rıza bulunduğunu sanıp sanmadığı ayrıca değerlendirilir.
Başvuru yeri ve süre
Şikâyet, olayın gerçekleştiği yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa yapılır. Fiili ve faili öğrenmeden itibaren altı aylık süre kaçırılırsa temel hâl için soruşturma yapılamaz. Kapı ve kilit hasarı, güvenlik kamerası kayıtları ve tanık bilgileri şikâyet dilekçesine eklenmelidir.
İlgili yazılar: Hakaret Suçunda İddia ve Savunma Dokunulmazlığı (TCK 128), İlgilinin (Mağdurun) Rızası (TCK 26/2): Şartları ve Sınırları
Mevzuat: 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu · 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu.
Bu yazı, 12 Kasım 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.
