Polisle Kiracı Çıkarma: Kolluğun Yetkisi, Kendiliğinden Tahliyenin Sonuçları ve Doğru Yol

Kirasını ödemeyen veya süresi dolduğu hâlde evden çıkmayan kiracı karşısında birçok kiraya veren, polisi veya jandarmayı arayarak kiracının çıkarılmasını ister. Kolluk görevlileri bu taleplerde genellikle olay yerine gelir, tarafları dinler ve tutanak tutar; ancak kiracıyı evden çıkarmaz. Çünkü Türk hukukunda kiracının zorla tahliyesi yalnızca icra dairesi tarafından, bir mahkeme kararına, tahliye taahhüdüne veya icra mahkemesi kararına dayanılarak yapılabilir. Kiraya verenin kendi başına kapı kilidini değiştirmesi, eşyaları dışarı çıkarması veya elektrik ve suyu kestirmesi ise kiracıyı haklı duruma düşürür ve kiraya vereni ceza davasıyla karşı karşıya bırakabilir. Tahliye sebepleri Kiracı Nasıl Tahliye Edilir? İhtiyaç, Tahliye Taahhüdü ve Kira Borcunu Ödememe yazımızda anlatılmıştır. Bu yazı, kolluğun bu süreçteki yerini ve kendiliğinden tahliye girişimlerinin hukuki sonuçlarını ele almaktadır.

Kolluk neden kiracıyı çıkarmaz?

Kira sözleşmesi bir özel hukuk ilişkisidir. Kiracının kiralananda kalma hakkı olup olmadığı, kira bedelinin ödenip ödenmediği, sözleşmenin sona erip ermediği gibi sorular ancak yargı mercileri tarafından karara bağlanabilir. Kolluk görevlileri bu konuda karar verme yetkisine sahip değildir. Kiracının konutta kalması, sözleşme sona ermiş olsa bile tek başına bir suç değildir; kiraya verenin hakkı, yasal yollarla tahliyeyi sağlamaktır.

Kolluk, olay yerine çağrıldığında tarafların kimliklerini tespit eder, varsa kavga, tehdit, yaralama veya mala zarar verme gibi suç şüphelerini kayda geçirir ve tarafları yasal yollara yönlendirir. Bu tutanaklar, ileride açılacak tahliye davasında veya ceza soruşturmasında delil olarak kullanılabilir.

Kiracı hangi yollarla zorla çıkarılabilir?

Kiracının zorla tahliyesi ancak şu yollardan biriyle elde edilen bir icra belgesine dayanılarak yapılabilir:

1. Mahkeme ilamı: Sulh hukuk mahkemesinin ihtiyaç, yeniden inşa, iki haklı ihtar, on yıllık uzama süresi veya kira borcu sebebiyle verdiği tahliye kararı. İlam icra dairesine verilince kiracıya yedi gün içinde taşınmazı teslim etmesi için icra emri gönderilir; emre uyulmazsa ilam zorla icra edilir (2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, İİK m. 26).
2. Tahliye taahhüdüne dayalı icra: Geçerli yazılı tahliye taahhüdüne dayanarak icra dairesinden tahliye emri gönderilmesi ve itiraz edilmezse veya itiraz kaldırılırsa zorla tahliye (İİK m. 272-275).
3. Kira borcu nedeniyle icra mahkemesi kararı: Tahliye istekli takipte kiracının ödeme yapmaması üzerine icra mahkemesinin verdiği tahliye kararı (İİK m. 269/a).
4. Arabuluculuk anlaşma belgesi: Arabuluculuk sonunda kiracının belirli bir tarihte tahliye edeceğini kabul ettiği ve icra edilebilirlik şerhi alınmış anlaşma belgesi.

Bu belgelerden birine dayanan tahliye işlemi icra müdürü veya yardımcısı tarafından yürütülür. Kiracı direnirse veya kapıyı açmazsa, icra müdürü kolluktan yardım ister ve gerekirse çilingir aracılığıyla kapı açılır. Kolluk ancak bu aşamada, icra dairesinin yanında ve onun işlemini korumak için görev yapar. Tahliye sırasında taşınmazda bulunan eşyalar kiracıya veya ailesinden reşit bir kişiye teslim edilir; kimse bulunmazsa eşyalar masrafı kiraya verenden peşin alınarak bir depoda veya yediemin yanında muhafaza edilir (İİK m. 26). Tahliyenin sürelerine ilişkin ayrıntılar Tahliye Davası Ne Kadar Sürer? Aşamalar ve Süreyi Belirleyen Etkenler yazımızda anlatılmıştır.

Kendiliğinden tahliye girişimleri ve cezai sonuçları

Kiraya veren, sabrının tükendiği bir anda kendi başına harekete geçerse, haklı olduğu bir uyuşmazlıkta bile ceza ve tazminat sorumluluğuyla karşılaşabilir.

Konut dokunulmazlığının ihlali

Kira ilişkisi devam ettiği sürece kiralanan konut, kiracının konutudur. Kiraya verenin, anahtarı olsa bile kiracının rızası olmadan konuta girmesi konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturabilir. Bu suç mağdurun şikâyeti üzerine altı aydan iki yıla kadar hapis cezasını gerektirir (5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, TCK m. 116/1). İşyerlerinde ceza, altı aydan bir yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır (TCK m. 116/2). Suçun gece vakti veya silahla işlenmesi gibi nitelikli hâlleri cezayı artırır.

Kilit değiştirme ve eşyaları dışarı çıkarma

Kiracı evde değilken kilidin değiştirilmesi, kiracının konutuna girmesinin engellenmesi anlamına gelir. Eşyaların dışarı çıkarılması, zarar görmesi veya kaybolması hâlinde mala zarar verme (TCK m. 151) veya eşyaların alıkonulması hâlinde hırsızlık ya da güveni kötüye kullanma suçları gündeme gelebilir. Ayrıca kiraya veren, eşyalardaki zararı ve kiracının otel, taşınma gibi giderlerini tazmin etmekle yükümlü olur.

Tehdit ve cebir

Kiracıyı korkutarak evden çıkarmaya çalışmak tehdit suçunu (TCK m. 106), fiziksel güç kullanmak ise kasten yaralama suçunu oluşturabilir. Kanun, bir hukuki ilişkiye dayanan alacağı tahsil amacıyla tehdit veya cebir kullanılmasını ayrıca düzenlemiştir; bu durumda yalnızca tehdit veya kasten yaralama hükümleri uygulanır (TCK m. 150/1). Bu hüküm kiraya verene bir ayrıcalık tanımaz; yalnızca fiilin yağma olarak nitelendirilmesini önler.

Elektrik, su ve doğalgazı kestirmek

Abonelik kiracı adına ise kiraya verenin bunu kestirmesi mümkün değildir. Abonelik kiraya veren adınaysa ve kiracıyı çıkarmak amacıyla kesilirse, bu davranış kiraya verenin kiralananı kullanıma elverişli durumda bulundurma borcuna aykırıdır (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, TBK m. 301). Kiracı bu durumda kira bedelinden indirim ve zararlarının tazminini isteyebilir; olayın özelliklerine göre kişilerin huzur ve sükûnunu bozma (TCK m. 123) gibi suçlar da gündeme gelebilir.

Kiracı kiralananı terk etmişse ne yapılmalıdır?

Kiracının kirayı ödemeden ortadan kaybolduğu, evin boş göründüğü ancak anahtarın teslim edilmediği durumlar sık yaşanır. Kiraya verenin bu durumda da kapıyı kendiliğinden açması risklidir; çünkü kiracı sonradan dönüp eşyalarının kaybolduğunu ileri sürebilir. Doğru yol şudur:

1. Kira borcu nedeniyle tahliye istekli takip başlatmak veya sözleşmeyi yazılı olarak feshetmek,
2. Sulh hukuk mahkemesinden delil tespiti istemek (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 400); mahkeme bilirkişiyle birlikte kiralanana girerek içerideki eşyaları ve durumu tutanağa geçirir,
3. Tahliye kararı veya icra mahkemesi kararı alındıktan sonra icra dairesi aracılığıyla taşınmazı teslim almak ve eşyaları yediemine bıraktırmak.

Bu yol daha uzun görünse de kiraya vereni ileride doğabilecek ceza ve tazminat taleplerinden korur.

Tahliyeden sonra kiracı tekrar girerse

İcra dairesi aracılığıyla teslim edilen bir taşınmaza haklı bir sebep olmaksızın tekrar giren eski kiracı, ayrıca hüküm alınmasına gerek olmadan icra dairesince zorla çıkarılır (İİK m. 26/3). Ayrıca icra dairesi marifetiyle teslim edilen taşınmaza haklı bir sebep olmaksızın tekrar giren borçlu, TCK m. 290 uyarınca cezalandırılır (İİK m. 342). TCK m. 290/1, hükmen hak sahiplerine teslim edilen taşınmazlara tekrar el koyan kişiye üç aydan bir yıla kadar hapis cezası öngörür. Bu aşamada kiraya veren hem icra dairesine başvurabilir hem de kolluğa veya Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunabilir.

Tahliyeye kadar geçen süre için kiraya verenin alacakları

Kiracının zorla çıkarılamaması, kiraya verenin bu süre için alacaksız kalacağı anlamına gelmez. Kira sözleşmesi devam ediyorsa kira bedeli işlemeye devam eder. Sözleşme fesih veya süre sonu nedeniyle sona ermiş, ancak kiracı kiralananı boşaltmamışsa, kiraya veren bu dönem için kullanım bedeli (ecrimisil) isteyebilir. Yargıtay ecrimisili şöyle tanımlar:

Ayrıca kiracı, sözleşmenin sona ermesine rağmen kiralananı geri vermezse, geri vermedeki gecikmeden doğan zararı da tazmin etmekle yükümlüdür. Örneğin kiraya verenin taşınmazı daha yüksek bedelle kiralayamaması veya satış fırsatını kaçırması bu kapsamda değerlendirilebilir. Bu alacaklar, tahliye talebiyle birlikte icra takibine veya davaya konu edilebilir. Kendiliğinden tahliye girişiminde bulunan kiraya veren ise hem cezai sorumlulukla karşılaşır hem de bu alacaklarını tahsil ederken zayıf duruma düşer.

Kolluğun gerçekten yardımcı olabileceği durumlar

• İcra müdürünün yürüttüğü tahliye işleminde direnmenin kırılması,
• Kiracının kiraya verene, komşulara veya kiralanana yönelik tehdit, hakaret, yaralama veya mala zarar verme eylemlerinin kayda geçirilmesi,
• Kiracının kiralananı kiraya verenin hapis hakkına konu eşyalarını gizlice götürmeye çalışması hâlinde icra dairesinin emriyle bu eşyaların geri alınması; gizlice veya cebirle götürülen eşya on gün içinde icra dairesinin emri ve kolluk kuvvetiyle geri alınabilir (İİK m. 271),
• İcra yoluyla teslim edilmiş taşınmaza tekrar girilmesi.

Kiraya verenin hapis hakkı ve eşyaların götürülmesine karşı koruma Kiraya Verenin Hapis Hakkı (TBK 336): Kira Alacağı İçin Eşyanın Alıkonulması yazımızda ele alınmıştır.

Güncel Yargıtay kararları

Kira borcu ödenmese bile kilit değiştirmek suçtur

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2021/16898, K. 2023/8316, T. 01.11.2023 sayılı kararda kiraya veren, kirasını ödemeyen kiracıya noter ihtarı göndermiş ve icra takibi başlatmıştı. Buna rağmen tahliyeyi beklemeden eve girmiş, eşyaları çıkarmış ve kilidi değiştirmiştir. Daire, bu eylemin konut dokunulmazlığının ihlali suçunu oluşturduğunu kabul eden kararı hukuka uygun bulmuştur.

Tahliye kararı alınmış olması da yetmez

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2021/10986, K. 2023/5492, T. 03.07.2023 sayılı kararda kiraya veren tahliye davasını kazanmıştı. Ancak kararı icra dairesi aracılığıyla uygulatmak yerine çilingirle eve girip kilidi değiştirmiştir. Mahkûmiyet kararı hukuka uygun bulunmuştur. Tahliye ilamı, kiraya verene kendiliğinden tahliye yetkisi vermez; ilamın icra müdürü tarafından yerine getirilmesi gerekir.

Kiracı henüz taşınmamışsa

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2021/16908, K. 2023/8311, T. 01.11.2023 sayılı kararda incelenen dosyada kiracı daireyi kiralamış, fakat henüz taşınmamıştı. Bölge adliye mahkemesi bu nedenle konut dokunulmazlığının ihlali suçunun unsurlarının oluşmadığını, ancak anahtarı değiştirerek kiracının kiralanandan yararlanmasını engelleyen kiraya verenin hakkı olmayan yere tecavüz suçunu işlediğini kabul etmiş; Yargıtay bu kararı hukuka uygun bulmuştur.

Hukuk yönünden sonuç

Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2023/2919, K. 2024/1215, T. 20.03.2024 sayılı kararında, kiracının geçici olarak evde bulunmadığı sırada kiraya verenin çilingirle konuta girip eşyaları çıkarmasını değerlendirmiştir. Daire, ortada ne tarafların sona erme iradesi ne de bir tahliye kararı bulunduğunu, kira sözleşmesinin devam ettiğini ve bu davranışın sözleşmeye aykırılık olarak hukuk düzenince korunmadığını belirtmiştir. Kiraya veren, eşyaların kaybından ve kiracının uğradığı zarardan sorumlu tutulabilir.

Uygulamada sık yapılan hatalar

• Evin boş göründüğüne güvenip kapıyı açtırmak. Kiracının kiralananı terk ettiği ispat edilmedikçe girilen yer kiracının konutudur.
• Apartman yöneticisini veya komşuları tanık yaparak girmek. Tanık bulunması eylemi hukuka uygun hâle getirmez.
• Tahliye ilamını icraya koymadan uygulamaya çalışmak.
• Kiracının eşyalarını depoya ya da sokağa çıkarmak. Eşyaların durumu icra dairesince tutanağa geçirilmeli ve yediemine bırakılmalıdır.
• Arabuluculuk anlaşma belgesine icra edilebilirlik şerhi aldırmadan kiracıdan çıkmasını beklemek.

Sıkça sorulan sorular

Sonuç

Polis çağırarak kiracı çıkarmak mümkün değildir; kolluk ancak icra dairesinin yürüttüğü tahliyede yardımcı olur. Kendiliğinden tahliye girişimleri kiraya vereni haklıyken haksız duruma düşürür ve ceza davasına konu olabilir. En hızlı ve güvenli yol, tahliye sebebine uygun icra veya dava yolunu seçmek ve tahliyeyi icra dairesi aracılığıyla gerçekleştirmektir.

Mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu.

Bu yazı, 12 Kasım 2026 tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan mevzuata göre hazırlanmıştır. Genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durum için hukuki destek alınmalıdır.